Czym jest Obszar Natura 2000 Dolina Pilicy
Obszar specjalnej ochrony ptaków to obszar Natura 2000 wyznaczony na podstawie unijnej dyrektywy ptasiej, dla gatunków ptaków, które ona wymienia, i ich siedlisk. W Polsce wyznacza go rozporządzenie ministra.
Status w rejestrze: obszar specjalnej ochrony ptaków. W Polsce wyznaczono go 5 listopada 2004.
Co ta forma oznacza dla budowy
Obszar Natura 2000 nie zakazuje budowania. Art. 33 ustawy o ochronie przyrody zabrania działań, które mogłyby znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru, a przedsięwzięcie, które mogłoby tak oddziaływać, przechodzi ocenę oddziaływania na obszar Natura 2000. Rozstrzyga wpływ na siedliska i gatunki, dla których wyznaczono obszar Natura 2000 Dolina Pilicy. Te siedliska i gatunki wymienia standardowy formularz danych obszaru.
Projekt decyzji o warunkach zabudowy na terenie obszaru uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Obszar Natura 2000 Dolina Pilicy
Granice obszaru przecinają 13 gmin w 2 województwach. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Nowe Miasto nad Pilicą: 56,22 km², czyli 36% powierzchni gminy i 16% całego obszaru
- Gmina Wyśmierzyce: 51,68 km², czyli 49% powierzchni gminy i 15% całego obszaru
- Gmina Odrzywół: 43,17 km², czyli 44% powierzchni gminy i 12% całego obszaru
- Gmina Warka: 41,75 km², czyli 21% powierzchni gminy i 12% całego obszaru
- Gmina Promna: 29,27 km², czyli 24% powierzchni gminy i 8,3% całego obszaru
- Gmina Stromiec: 25,95 km², czyli 17% powierzchni gminy i 7,3% całego obszaru
- Gmina Magnuszew: 24,41 km², czyli 17% powierzchni gminy i 6,9% całego obszaru
- Gmina Mogielnica: 23,35 km², czyli 17% powierzchni gminy i 6,6% całego obszaru
- Gmina Białobrzegi: 17,88 km², czyli 23% powierzchni gminy i 5,1% całego obszaru
- Gmina Rzeczyca: 13,38 km², czyli 12% powierzchni gminy i 3,8% całego obszaru
- Gmina Grabów nad Pilicą: 11,91 km², czyli 9,5% powierzchni gminy i 3,4% całego obszaru
- Gmina Poświętne: 10,08 km², czyli 7,1% powierzchni gminy i 2,8% całego obszaru
- Gmina Klwów: 4,88 km², czyli 5,6% powierzchni gminy i 1,4% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (33): Rzeczyca: Brzeg, Grotowice; Białobrzegi: Brzeźce, Budy Brankowskie, Kolonia Brzeźce; Stromiec: Biała Góra, Krzemień, Pokrzywna; Wyśmierzyce: Górki, Kiedrzyn, Klamy, Korzeń, Redlin, Ulaski Grzmiąckie, Ulaski Stamirowskie; Mogielnica: Ulaski Gostomskie; Nowe Miasto nad Pilicą: Czerwona Karczma, Prosna, Waliska, Wólka Ligęzowska, Wólka Magierowa, Żdżarki; Warka: Budy Michałowskie; Magnuszew: Boguszków, Gruszczyn, Mniszew, Zagroby; Odrzywół: Dąbrowa, Dębowa Góra, Łęgonice Małe, Myślakowice, Myślakowice-Kolonia, Różanna.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (77, wymieniamy 60): Poświętne: Gapinin, Gapinin-Kolonia, Mysiakowiec, Wólka Kuligowska; Rzeczyca: Brzeziny, Łęg, Lubocz, Roszkowa Wola; Białobrzegi: Białobrzegi, Pohulanka; Promna: Adamów, Biejków, Biejkowska Wola, Falęcice, Falęcice-Wola, Góry, Osuchów, Pacew, Promna, Przybyszew; Stromiec: Boże, Ducka Wola, Pietrusin, Stara Wieś; Wyśmierzyce: Grzmiąca, Kostrzyn, Kozłów, Wólka Kożuchowska, Wyśmierzyce; Mogielnica: Borowe, Brzostowiec, Dębnowola, Ługowice, Michałowice, Stamirowice, Świdno, Tomczyce, Wólka Gostomska; Nowe Miasto nad Pilicą: Borowina, Domaniewice, Gilówka, Gostomia, Łęgonice, Nowe Miasto nad Pilicą, Pobiedna, Wola Pobiedzińska; Warka: Branków, Grzegorzewice, Lechanice, Michałów Dolny, Michałów Górny, Niwy Ostrołęckie, Ostrołęka, Ostrówek, Palczew, Pilica, Przylot, Stara Warka, Zastruże; Grabów nad Pilicą: Kępa Niemojewska. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 3 akty: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 (Dz. U. Nr 229, poz. 2313), ogłoszony 21 października 2004.
- Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 5 września 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 (Dz. U. Nr 179, poz. 1275), ogłoszony 28 września 2007.
- Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 12 stycznia 2011 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków (Dz. U. Nr 25, poz. 133), ogłoszony 4 lutego 2011.
Plan zadań ochronnych
Dla obszaru Natura 2000 regionalny dyrektor ochrony środowiska ustanawia zarządzeniem plan zadań ochronnych. Plan wskazuje zagrożenia dla siedlisk i gatunków, działania ochronne, a czasem także zmiany, które trzeba wprowadzić w planach miejscowych gmin.
- Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi; Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 31 marca 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina Pilicy PLB140003.
- Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi; Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 23 grudnia 2014 r. zmieniające zarządzenie w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina Pilicy PLB140003.
- Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi; Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 25 maja 2016 r. zmieniające zarządzenie w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina Pilicy PLB140003.
- Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi; Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 21 listopada 2023 r. zmieniające zarządzenie w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina Pilicy PLB140003.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
Sam obszar Natura 2000 budowy nie zakazuje. Zabronione są działania, które mogłyby znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru, a zamierzenie, które mogłoby tak oddziaływać, przechodzi ocenę oddziaływania. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Obszar Natura 2000 Dolina Pilicy?
W 13 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Nowe Miasto nad Pilicą (16% formy), Wyśmierzyce (15% formy), Odrzywół (12% formy) i Warka (12% formy).
Który akt wyznaczył Obszar Natura 2000 Dolina Pilicy?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Ministra Środowiska z 21 lipca 2004 (Dz. U. Nr 229, poz. 2313). Później wydano jeszcze 2 akty dotyczące tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie; Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Łodzi. To ten organ wydaje opinie i uzgodnienia, kiedy inwestycja może dotknąć formy.