Czym jest Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy
Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Uchwała Nr 37/21 Sejmiku Województwa Mazowieckiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy
Granice parku przecinają 6 gmin w 3 województwach. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam.
Karta w rejestrze wymienia 7 gmin. Różnica bierze się z kawałków przy granicy gminy mniejszych niż 0,1 ha, których nie liczymy, albo ze zmian granic gmin od czasu wpisu.
- Gmina Lidzbark: 84,92 km², czyli 33% powierzchni gminy i 31% całego parku
- Gmina Górzno: 81,46 km², czyli 68% powierzchni gminy i 30% całego parku
- Gmina Lubowidz: 51,29 km², czyli 27% powierzchni gminy i 19% całego parku
- Gmina Świedziebnia: 26,54 km², czyli 26% powierzchni gminy i 9,6% całego parku
- Gmina Brzozie: 16,08 km², czyli 17% powierzchni gminy i 5,8% całego parku
- Gmina Bartniczka: 15,39 km², czyli 19% powierzchni gminy i 5,6% całego parku
Miejscowości w granicach parku
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach parku (27): Brzozie: Małe Leźno, Wielkie Leźno; Górzno: Borek, Brzeziny, Buczkowo, Czarny Bryńsk, Diabelec, Falk, Fiałki, Gać, Karw, Nowy Świat, Rogal, Ruda, Traczyska, Wierzchownia; Bartniczka: Gutowo; Świedziebnia: Brodniczka; Lubowidz: Konopaty, Płociczno; Lidzbark: Bryńsk, Bryńsk Szlachecki, Glinki, Klonowo, Nosek, Ostrowy, Piaseczno.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (20): Brzozie: Zembrze; Górzno: Górzno, Szynkówko, Zaborowo; Bartniczka: Bartniczka, Radoszki, Samin, Zdroje; Świedziebnia: Księte, Mełno, Okalewko; Lubowidz: Goliaty, Pątki, Sinogóra, Syberia, Zieluń, Zieluń-Osada; Lidzbark: Lidzbark-Nadleśnictwo, Nowy Zieluń, Zalesie. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 14 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie nr 1/90 Wojewody Toruńskiego z dnia 11 września 1990 r. w sprawie: utworzenia Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj.Toruńskiego Nr 18, poz. 205 z dnia 30 października 1990 r.).
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 9 Wojewody Ciechanowskiego z dnia 9 maja 1998 r. w sprawie utworzenia Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Ciech. Nr 16, poz. 72).
- Akt o utworzeniu: UCHWAŁA NR 37/21 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO z dnia 20 kwietnia 2021 r. w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2021 r. poz. 3879), ogłoszony 30 kwietnia 2021.
- Rozporządzenie nr 17/98 Wojewody Toruńskiego z dnia 16 czerwca 1998 r. w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz.Urz.Woj.Toruńskiego Nr 18 poz. 108 z dnia).
- Rozporządzenie Nr 30/98 Wojewody Toruńskiego z dnia 03 listopada 1998r. o zatwierdzeniu planu ochrony Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego oraz o zmianie rozporządzenia w sprawie Górznieńsko - Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Tor. Nr 19, poz. 117).
- Rozporządzenie Nr 24/98 Wojewody Ciechanowskiego z dnia 11 grudnia 1998r. w sprawie zmiany rozporządzenia Wojewody Ciechanowskiego w sprawie utworzenia Górznieńsko - Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Ciech. Nr 37, poz. 271).
- Rozporządzenie Nr 31 Wojewody Mazowieckiego z dnia 03 czerwca 2003r. w sprawie Górznieńsko - Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego znajdującego się w granicach województwa mazowieckiego (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 171, poz. 4193).
- Rozporządzenie Nr 55 Wojewody Mazowieckiego z dnia 17 maja 2005 r. w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego w części położonej w województwie mazowieckim (Dz. Urz. Województwa Mazowieckiego Nr 120, poz. 3561 z dnia 26 maja 2005 r.).
- Rozporządzenie nr 15 Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 15 czerwca 2005 r. w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego Nr 83, poz. 1556 z dnia 12 lipca 2005 r).
- Rozporządzenie Nr 38 Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 27 września 2005 r. w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego w części dotyczącej województwa warmińsko-mazurskiego (Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego Nr 140 poz.1650 z dnia 5 października 2005 r.).
- Rozporządzenie Nr 12 Wojewody Mazowieckiego z dnia 6 lipca 2006 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego w części położonej w województwie mazowieckim (Dz. Urz. z 2006 r. Nr 136, poz. 4461 z dnia 15 lipca 2006 r.).
- UCHWAŁA Nr XXX/443/21 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO z dnia 22 marca 2021 w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2021 r. poz. 1514), ogłoszony 26 marca 2021.
- UCHWAŁA NR XXV/394/21 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO-MAZURSKIEGO z dnia 23 marca 2021 r. w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2021 r. poz. 1338), ogłoszony 13 kwietnia 2021.
- UCHWAŁA NR 37/21 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO z dnia 20 kwietnia 2021 r. w sprawie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2021 r. poz. 3879), ogłoszony 30 kwietnia 2021.
Plan ochrony
Rejestr notuje, że dla parku nie obowiązuje plan ochrony.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach parku można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała Nr 37/21 Sejmiku Województwa Mazowieckiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy?
W 6 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Lidzbark (31% formy), Górzno (30% formy), Lubowidz (19% formy) i Świedziebnia (9,6% formy).
Który akt powołał Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie nr 1/90 Wojewody Toruńskiego z 11 września 1990 (Dz. Urz. Woj.Toruńskiego Nr 18, poz. 205 z dnia 30 października 1990 r). Później wydano jeszcze 13 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Odpowiedni terenowo Marszałek województwa.