Po co to zestawienie
Powódź z września 2024 roku przypomniała, że pytanie „czy tu zalewa" pada zwykle za późno - po podpisaniu umowy, czasem po odbiorze domu. Odpowiedź istnieje w państwowych rejestrach, tylko rozproszona po kilku portalach mapowych i podana w formie, która wymaga wprawy.
Te strony sprowadzają ją do dwóch liczb na gminę: ile powierzchni obejmują mapy zagrożenia powodziowego i ile - obszary zagrożone podtopieniami od wód gruntowych. Obie policzone przez przecięcie zasięgów z granicą gminy.
Trzy stany, w jakich może być gmina
Dla 1970 gmin opublikowano mapy zagrożenia powodziowego, więc da się podać zasięg i scenariusz. Dla 13 wstępna ocena ryzyka wskazała obszary narażone na powódź, ale szczegółowych map jeszcze nie sporządzono. Pozostałe 496 nie mają ani jednego, ani drugiego.
Mapy zagrożenia powodziowego powstają dla wyznaczonych rzek i odcinków, więc obejmują część kraju. Brak takiego opracowania opisuje zasięg badania: poza nim zostają małe cieki, rowy melioracyjne, spływ powierzchniowy po ulewie i awarie budowli piętrzących. Każde z nich potrafi zalać dom.
Jak czytać scenariusze
Scenariusze czyta się jako prawdopodobieństwo w skali roku. Q 10% to woda, która statystycznie przychodzi raz na dziesięć lat, Q 1% raz na sto, Q 0,2% raz na pięćset. Osobno modeluje się całkowite zniszczenie wału przeciwpowodziowego - ten obszar bywa suchy przez dekady i zalewa go dopiero awaria obwałowania.
Województwa
mazowieckie - mapy dla 249 z 314 gmin · lubelskie - mapy dla 159 z 213 gmin · wielkopolskie - mapy dla 155 z 226 gmin · małopolskie - mapy dla 153 z 183 gmin · dolnośląskie - mapy dla 148 z 169 gmin · podkarpackie - mapy dla 145 z 160 gmin · łódzkie - mapy dla 139 z 177 gmin · śląskie - mapy dla 139 z 167 gmin · pomorskie - mapy dla 112 z 123 gmin · kujawsko-pomorskie - mapy dla 106 z 144 gmin · zachodniopomorskie - mapy dla 99 z 113 gmin · warmińsko-mazurskie - mapy dla 89 z 116 gmin · podlaskie - mapy dla 83 z 119 gmin · świętokrzyskie - mapy dla 67 z 102 gmin · lubuskie - mapy dla 64 z 82 gmin · opolskie - mapy dla 63 z 71 gmin
Skąd pochodzą te liczby
Mapy zagrożenia powodziowego i wstępna ocena ryzyka powodziowego pochodzą z usług Wód Polskich, obszary podtopień z Państwowego Instytutu Geologicznego, granice gmin z Państwowego Rejestru Granic GUGiK. Udziały powierzchni liczymy sami, przecinając zasięgi z granicą każdej gminy. Stan u nas: 22 sierpnia 2026.
Najczęściej zadawane pytania
Czym różni się zagrożenie powodziowe od podtopienia?
Zagrożenie powodziowe opisuje wodę wychodzącą z koryta rzeki lub od strony morza; modeluje się je w scenariuszach o zadanym prawdopodobieństwie. Podtopienie to woda gruntowa podchodząca od dołu przy jej wysokim stanie - zjawisko wolniejsze, widoczne najpierw w piwnicy, i objęte osobną warstwą geologiczną.
Czy brak mapy zagrożenia oznacza, że teren jest bezpieczny?
Mapy sporządza się dla rzek i odcinków wskazanych we wstępnej ocenie ryzyka powodziowego, więc ich brak opisuje zakres badania. Poza tym zakresem pozostają małe cieki, rowy melioracyjne, spływ powierzchniowy po ulewie i awarie budowli piętrzących - a każde z tych zjawisk potrafi zalać dom.
Gdzie sprawdzić zagrożenie dla konkretnego adresu?
Na Hydroportalu Wód Polskich, gdzie zasięgi są podane osobno dla każdego scenariusza, oraz na Geoportalu krajowym, który pokazuje tę samą warstwę razem z działkami ewidencyjnymi. Poziom wód gruntowych pod parcelą ustala badanie geotechniczne.