Czym jest Wdecki Park Krajobrazowy
Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Uchwała nr XXI/306/26 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego; pełną listę aktów podajemy niżej. Forma ma otulinę o powierzchni 48,74 km². Otulina nie jest częścią formy i nie niesie jej zakazów; jest strefą, która ma ją osłaniać przed zagrożeniami z zewnątrz.
Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Wdecki Park Krajobrazowy
Granice parku przecinają 7 gmin w województwie kujawsko-pomorskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam.
- Gmina Osie: 157,92 km², czyli 75% powierzchni gminy i 71% całego parku
- Gmina Warlubie: 22,43 km², czyli 11% powierzchni gminy i 10% całego parku
- Gmina Drzycim: 20,34 km², czyli 19% powierzchni gminy i 9,1% całego parku
- Gmina Lniano: 8,98 km², czyli 10% powierzchni gminy i 4% całego parku
- Gmina Jeżewo: 7,83 km², czyli 5% powierzchni gminy i 3,5% całego parku
- Gmina Śliwice: 2,84 km², czyli 1,6% powierzchni gminy i 1,3% całego parku
- Gmina Cekcyn: 2,75 km², czyli 1,1% powierzchni gminy i 1,2% całego parku
Miejscowości w granicach parku
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach parku (14): Drzycim: Spławie; Lniano: Brzemiona, Jakubowo, Zalesie Szlacheckie; Osie: Grzybek, Orli Dwór, Pruskie, Stara Rzeka, Swatno, Wałkowiska, Zgorzały Most, Żur; Warlubie: Gzelowe; Śliwice: Laski.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (16): Jeżewo: Buczek; Osie: Brzeziny, Jaszcz, Kwiatki, Łążek, Miedzno, Nowy Jaszcz, Osie, Radańska, Smolarnia, Tleń, Wierzchy; Warlubie: Stara Huta; Śliwice: Łąski Piec, Zazdrość; Osiek: Dębia Góra. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 5 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 52/93 Wojewody Bydgoskiego z dnia 16 lutego 1993 r. w sprawie utworzenia parku krajobrazowego pod nazwą "Wdecki Park Krajobrazowy' (Dz. Urz. Woj. Bydgoskiego nr 19, poz. 133 z dnia 27 lipca 1993 r. lub nr 10).
- Rozporządzenie nr 31/98 Wojewody Bydgoskiego z dnia 31 sierpnia 1998 r. w sprawie Wdeckiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Nr 54, poz. 354).
- Rozporządzenie Nr 258/2001 Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 20 września 2001 r. w sprawie Wdeckiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2001 r. Nr 67, poz. 1283), ogłoszony 27 września 2001.
- Rozporządzenie Nr 29/2004 Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 2 listopada 2004 r. w sprawie Wdeckiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2004 r. Nr 111, poz. 1888), ogłoszony 5 listopada 2004.
- Uchwała nr XXI/306/26 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 23 lutego 2026 r. w sprawie Wdeckiego Parku Krajobrazowego oraz o zmianie innych uchwał w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2026 r. poz. 1065), ogłoszony 26 lutego 2026.
Plan ochrony
Rejestr notuje, że dla parku obowiązuje plan ochrony.
- Rozporządzenie Nr 257/2001 Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 20 września 2001 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla "Wdeckiego Parku Krajobrazowego".
- Rozporządzenie nr 337/2001 Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 4 grudnia 2001 r. uchylające rozporządzenie nr 257/2001 w sprawie ustanowienia planu ochrony dla Wdeckiego Parku Krajobrazowego oraz rozporządzenie nr 302/2001 w sprawie ustanowienia planu ochrony dla Tucholskiego Parku Krajobrazowego.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach parku można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała nr XXI/306/26 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Wdecki Park Krajobrazowy?
W 7 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Osie (71% formy), Warlubie (10% formy), Drzycim (9,1% formy) i Lniano (4% formy).
Który akt powołał Wdecki Park Krajobrazowy?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 52/93 Wojewody Bydgoskiego z 16 lutego 1993 (Dz. Urz. Woj. Bydgoskiego nr 19, poz. 133 z dnia 27 lipca 1993 r. lub nr 10). Później wydano jeszcze 4 akty dotyczące tej formy.