Czym jest Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki
Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Rozporządzenie Nr 1/2008 Wojewody Łódzkiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki
Granice parku przecinają 9 gmin w województwie łódzkim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam.
- Gmina Widawa: 97,64 km², czyli 55% powierzchni gminy i 38% całego parku
- Gmina Konopnica: 56,34 km², czyli 68% powierzchni gminy i 22% całego parku
- Gmina Burzenin: 43,06 km², czyli 36% powierzchni gminy i 17% całego parku
- Gmina Zapolice: 23,09 km², czyli 28% powierzchni gminy i 9,1% całego parku
- Gmina Sieradz: 17,06 km², czyli 9,4% powierzchni gminy i 6,7% całego parku
- Gmina Sędziejowice: 13,28 km², czyli 11% powierzchni gminy i 5,2% całego parku
- Gmina Ostrówek: 1,66 km², czyli 1,6% powierzchni gminy i 0,7% całego parku
- Gmina Rusiec: 0,97 km², czyli 1% powierzchni gminy i 0,4% całego parku
- Gmina Zduńska Wola: 0,93 km², czyli 0,8% powierzchni gminy i 0,4% całego parku
Miejscowości w granicach parku
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach parku (38): Sędziejowice: Grabica, Grabno, Zamość; Widawa: Babina, Brzyków, Dąbrowa Widawska, Dębina, Grabówie, Izydorów, Kąty, Kocina, Korzeń, Ochle, Osieczno, Podgórze, Siemiechów, Świerczów, Widawa, Wielka Wieś A, Wielka Wieś B, Witoldów, Wola Kleszczowa, Zabłocie, Zborów; Burzenin: Antonin, Burzenin, Jarocice, Majaczewice, Strumiany, Tyczyn; Sieradz: Bobrowniki, Borzewisko, Okopy; Konopnica: Mała Wieś, Piaski, Rychłocice, Wrońsko; Zapolice: Jeziorko.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (33): Rusiec: Kurówek Prądzewski; Sędziejowice: Nowe Kozuby, Podule, Wola Wężykowa; Widawa: Chrusty, Górki Grabińskie, Ligota, Ochle-Kolonia, Rogóźno; Burzenin: Działy, Kolonia Niechmirów, Kopanina, Niechmirów, Redzeń Pierwszy, Sambórz, Szczawno, Waszkowskie, Witów, Wolnica Niechmirowska; Sieradz: Chojne, Stoczki; Konopnica: Bębnów, Kamyk, Konopnica, Strobin, Szynkielów; Ostrówek: Dymek, Wielgie; Zapolice: Beleń, Pstrokonie, Rembieszów, Strońsko, Woźniki. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 5 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Uchwała Nr VIII/45/89 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Sieradzu z dnia 14 września 1989 r. w sprawie utworzenia Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki (Dz. Urz. Woj. Sieradzkiego Nr 17, poz. 125), ogłoszony 20 października 1989.
- Rozporządzenie Wojewody Sieradzkiego z dnia 31 lipca 1998 r. w sprawie określenia obszaru Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki (Dz. Urz. Woj. Sieradzkiego Nr 20, poz. 113), ogłoszony 9 września 1998.
- Rozporządzenie Wojewody Sieradzkiego z dnia 20 października 1998 r. w sprawie zmiany rozporządzenia Wojewody Sieradzkiego z dnia 31 lipca 1998 r. w sprawie określenia obszaru Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki oraz zatwierdzenia planu ochrony Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki w województwie sieradzkim (Dz. Urz. Woj. Sieradzkiego Nr 27, poz. 166), ogłoszony 6 listopada 1998.
- Rozporządzenie Nr 9/2006 Wojewody Łódzkiego z dnia 11 stycznia 2006 r. w sprawie Parku Krajobrazowego Międzyrzecza i Widawki (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego Nr 20, poz. 194), ogłoszony 23 stycznia 2006.
- Rozporządzenie Nr 1/2008 Wojewody Łódzkiego z dnia 11 stycznia 2008 r. zmieniające rozporządzenie Wojewody Łódzkiego w sprawie Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki (Dz. U. Woj. Łódzkiego Nr 17, poz. 204), ogłoszony 17 stycznia 2008.
Plan ochrony
Rejestr notuje, że dla parku obowiązuje plan ochrony.
- Rozporządzenie Nr 30/2006 Wojewody Łódzkiego z dnia 3 listopada 2006 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach parku można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Rozporządzenie Nr 1/2008 Wojewody Łódzkiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki?
W 9 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Widawa (38% formy), Konopnica (22% formy), Burzenin (17% formy) i Zapolice (9,1% formy).
Który akt powołał Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała Nr VIII/45/89 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Sieradzu z 14 września 1989 (Dz. Urz. Woj. Sieradzkiego Nr 17, poz. 125). Później wydano jeszcze 4 akty dotyczące tej formy.