Czym jest Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki
Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała nr XXXI/661/12 Sejmiku Województwa Łódzkiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki
Granice obszaru przecinają 17 gmin w województwie łódzkim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Kluki: 79,45 km², czyli 67% powierzchni gminy i 19% całego obszaru
- Gmina Bełchatów: 61,56 km², czyli 31% powierzchni gminy i 15% całego obszaru
- Gmina Szczerców: 47,96 km², czyli 37% powierzchni gminy i 12% całego obszaru
- Gmina Masłowice: 42,41 km², czyli 37% powierzchni gminy i 10% całego obszaru
- Gmina Widawa: 39,72 km², czyli 22% powierzchni gminy i 9,5% całego obszaru
- Gmina Kodrąb: 34,46 km², czyli 33% powierzchni gminy i 8,3% całego obszaru
- Gmina Zelów: 31,14 km², czyli 19% powierzchni gminy i 7,5% całego obszaru
- Gmina Kamieńsk: 23,85 km², czyli 25% powierzchni gminy i 5,7% całego obszaru
- Gmina Gomunice: 17,76 km², czyli 28% powierzchni gminy i 4,3% całego obszaru
- Gmina Wielgomłyny: 9,09 km², czyli 7,4% powierzchni gminy i 2,2% całego obszaru
- Gmina Wola Krzysztoporska: 8,07 km², czyli 4,7% powierzchni gminy i 1,9% całego obszaru
- Gmina Kobiele Wielkie: 7,89 km², czyli 7,8% powierzchni gminy i 1,9% całego obszaru
- Gmina Łęki Szlacheckie: 5,41 km², czyli 5% powierzchni gminy i 1,3% całego obszaru
- Gmina Dobryszyce: 2,65 km², czyli 5,2% powierzchni gminy i 0,6% całego obszaru
- Gmina Kleszczów: 2,51 km², czyli 2,4% powierzchni gminy i 0,6% całego obszaru
Pozostałe gminy (2)
- Gmina Rusiec: 2,36 km², czyli 2,4% powierzchni gminy i 0,6% całego obszaru
- Gmina Gorzkowice: 0,02 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (62, wymieniamy 60): Bełchatów: Góry Borowskie, Kąsie, Łęg, Łękawa, Morgi Rząsawskie, Rząsawa, Słok, Słok-Młyn, Wawrzkowizna; Kluki: Chmielowiec, Cisza, Grobla, Huta Strzyżewska, Imielnia, Kuźnica Kaszewska, Osina, Podwierzchowiec, Roździn, Sadulaki, Słupia, Smugi, Wierzchowiec, Wierzchy Kluckie, Wierzchy Strzyżewskie, Żar; Szczerców: Drzyzdówki, Firlej, Kuźnica Lubiecka, Lubiec, Magdalenów, Marcelów, Rudzisko, Sadykierz, Sarnówka, Zbyszek; Zelów: Faustynów, Janów, Wola Pszczółecka; Widawa: Chrząstawa, Goryń, Restarzew Cmentarny, Restarzew Środkowy, Ruda, Wrzosy; Wola Krzysztoporska: Moników; Gomunice: Fryszerka; Kamieńsk: Kąsie, Piła Ruszczyńska, Seweryn; Kodrąb: Antoniów, Kuźnica, Widawka, Wólka Pytowska; Masłowice: Borki, Chełmo, Chylczów, Granice, Huta Przerębska, Kolonia Przerąb, Koń.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (94, wymieniamy 60): Bełchatów: Augustynów, Bernardów, Borowa, Cieślowizna, Domiechowice, Emilin, Janów, Kalisko, Księży Młyn, Mokracz, Spólne, Zawadów, Zawały; Kleszczów: Czyżów, Piaski, Stefanowizna; Kluki: Bożydar, Kawalce, Lesisko, Niwisko, Parzno, Podwódka, Pólko, Strzyżewice, Trząs, Wierzchy Parzeńskie, Zarzecze, Żelichów; Rusiec: Korablew, Zagrodniki; Szczerców: Lubośnia, Piecówka, Podklucze, Podżar, Szczercowska Wieś, Zagadki; Zelów: Podlesie, Pszczółki, Wypychów; Widawa: Chociw, Józefów Widawski, Klęcz, Kolonia Zawady, Łazów, Patoki, Sarnów; Gorzkowice: Grabowiec; Łęki Szlacheckie: Adamów, Bęczkowice, Bęczkowice Poduchowne, Cieśle, Gortatowiec, Janów, Podstole; Wola Krzysztoporska: Bogdanów, Borowa, Miłaków, Pawłów Dolny; Dobryszyce: Huta Brudzka, Lefranów. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 7 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 59/2007 Wojewody Łódzkiego z dnia 4 grudnia 2007 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki (Dz. Urz. z 2007 r. Nr 374, poz. 3324), ogłoszony 13 grudnia 2007.
- Rozporządzenie Nr 37/2008 Wojewody Łódzkiego z dnia 17 listopada 2008 r. zmieniające rozporządzenie Wojewody Łódzkiego w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki (Dz. Urz. z 2008 r. Nr 353, poz. 3081), ogłoszony 21 listopada 2008.
- Rozporządzenie Nr 13/2009 Wojewody Łódzkiego z dnia 16 lipca 2009 r. z dnia 16 lipca 2009 r. zmieniające rozporządzenie Nr 59/2007 w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki zmienione rozporządzeniem Nr 37/2008 (Dz. Urz. z 2009 r. Nr 219, poz. 1942), ogłoszony 28 lipca 2009.
- Uchwała nr LXI/1685/10 Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 26 października 2010 r. w sprawie: zmiany rozporządzenia Nr 59/2007 Wojewody Łódzkiego z dnia 4 grudnia 2007 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki, zmienionego rozporządzeniami Wojewody Łódzkiego Nr 37/2008 z dnia 17 listopada 2008 r. oraz Nr 13/2009 z dnia 16 lipca 2009 r (Dz. Urz. z 2010 r. Nr 327, poz. 2841), ogłoszony 15 listopada 2010.
- Uchwała nr XIV/237/11 Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 30 sierpnia 2011 r. w sprawie: Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki (Dz. Urz. z 2011 r. Nr 311, poz. 3134), ogłoszony 27 października 2011.
- Uchwała nr XXII/422/12 Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 27 marca 2012 r. w sprawie zmiany uchwały Nr XIV/237/11 Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 30 sierpnia 2011 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki (Dz. Urz. z 2012 r. poz. 1376), ogłoszony 2 maja 2012.
- Uchwała nr XXXI/661/12 Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 18 grudnia 2012 r. w sprawie zmiany uchwały Nr XIV/237/11 Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 30 sierpnia 2011 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki zmienionej uchwałą Nr XXII/422/12 Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 27 marca 2012 r (Dz. Urz. z 2013 r. poz. 339), ogłoszony 23 stycznia 2013.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała nr XXXI/661/12 Sejmiku Województwa Łódzkiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki?
W 17 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Kluki (19% formy), Bełchatów (15% formy), Szczerców (12% formy) i Masłowice (10% formy).
Który akt wyznaczył Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 59/2007 Wojewody Łódzkiego z 4 grudnia 2007 (Dz. Urz. z 2007 r. Nr 374, poz. 3324). Później wydano jeszcze 6 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Zarząd Województwa Łódzkiego.