Obszar Chronionego Krajobrazu Nadwiślański (powiat garwoliński, miński i otwocki)

Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.

Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała nr 141/23 Sejmiku Województwa Mazowieckiego; pełną listę aktów podajemy niżej.

Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

Granice obszaru przecinają 13 gmin w 2 województwach. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.

• Gmina Maciejowice: 173,59 km², czyli 100% powierzchni gminy i 25% całego obszaru
• Gmina Wilga: 118,86 km², czyli 100% powierzchni gminy i 17% całego obszaru
• Gmina Sobienie-Jeziory: 94,53 km², czyli 97% powierzchni gminy i 14% całego obszaru
• Gmina Kołbiel: 77,15 km², czyli 72% powierzchni gminy i 11% całego obszaru
• Gmina Garwolin: 74,87 km², czyli 55% powierzchni gminy i 11% całego obszaru
• Gmina Łaskarzew: 52,47 km², czyli 60% powierzchni gminy i 7,5% całego obszaru
• Gmina Pilawa: 44,82 km², czyli 58% powierzchni gminy i 6,4% całego obszaru
• Gmina Osieck: 39,36 km², czyli 58% powierzchni gminy i 5,6% całego obszaru
• Gmina Siennica: 13,61 km², czyli 12% powierzchni gminy i 1,9% całego obszaru
• Gmina Sobolew: 6,22 km², czyli 6,6% powierzchni gminy i 0,9% całego obszaru
• Gmina Parysów: 3,62 km², czyli 5,6% powierzchni gminy i 0,5% całego obszaru
• Gmina Stężyca: 0,01 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru
• Gmina Karczew: 0 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru

Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.

Miejscowości z punktem w granicach obszaru (145, wymieniamy 60): Garwolin: Budy Uśniackie, Ewelin, Henryczyn, Huta Garwolińska, Izdebnik, Krystyna, Marianów, Parcele Rębków, Rębków, Stara Huta, Stoczek, Uśniaki, Wilkowyja, Władysławów, Wola Władysławowska, Zakącie; Łaskarzew: Aleksandrów, Budel, Budy Krępskie, Dąbrowa, Dąbrowa-Kolonia, Grabina, Izdebno, Izdebno-Kolonia, Krzywda, Ksawerynów, Lewików, Lipniki, Uścieniec, Wanaty, Wola Łaskarzewska; Maciejowice: Antoniówka Świerżowska, Antoniówka Wilczkowska, Bączki, Budy Podłęskie, Domaszew, Domaszew-Młyn, Kawęczyn, Kępa Podwierzbiańska, Kobylnica, Kobylnica-Kolonia, Kochów, Kraski Dolne, Kraski Górne, Leonów, Maciejowice, Oblin, Oblin-Grądki, Oronne, Ostrów, Pasternik, Podłęż, Podoblin, Podstolice, Podwierzbie, Podzamcze, Pogorzelec, Polik, Przewóz, Samogoszcz.

Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (38): Garwolin: Górki, Ruda Talubska, Wola Rębkowska; Łaskarzew: Baranicha, Celinów, Sośninka; Maciejowice: Malamówka, Nowe Kraski, Tyrzyn; Parysów: Wola Starogrodzka; Pilawa: Jaźwiny, Żelazna; Sobolew: Godzisz, Kobusy, Nowa Krępa; Magnuszew: Latków; Siennica: Dłużew, Kośminy, Lasomin, Starogród, Wólka Dłużewska; Celestynów: Zabieżki; Karczew: Kosumce, Piotrowice; Kołbiel: Chrosna, Chrząszczówka, Człekówka, Dobrzyniec, Kąty, Nowa Wieś, Podgórzno, Rudno, Rudzienko; Osieck: Augustówka, Grabianka, Pogorzel; Sobienie-Jeziory: Warszówka; Wiązowna: Bolesławów. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.

Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 9 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.

Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.

• Akt o utworzeniu: Uchwała Nr XVII/99/86 WRN w Siedlcach z dnia 28 października1986 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 1986 r. Nr 11, poz. 130; zm. Dz. Urz. z 1990 r. Nr 13, poz. 221, Dz. Urz. z 1991 r. Nr 7, poz. 182, Dz. Urz. z 1993 r. Nr 8, poz. 166).
• Rozporządzenie Nr 31/98 Wojewody Siedleckiego z dnia 10 czerwca 1998 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w części dotyczącej województwa mazowieckiego.
• Rozporządzenie Nr 63 Wojewody Mazowieckiego z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 10 sierpnia 2002 r. Nr 212, poz. 5297).
• Rozporządzenie Nr 34 Wojewody Mazowieckiego z dnia 23 czerwca 2003 r. zmieniające rozporządzenie nr 63 z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 27 czerwca 2003 r. Nr 172, poz. 4212).
• Rozporządzenie Nr 51 Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 września 2003 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 29 września 2003 r. Nr 252, poz. 6633).
• Rozporządzenie Nr 68 Wojewody Mazowieckiego z dnia 23 czerwca 2005 r. w sprawie Nadwiślańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu położonego na terenie powiatów garwolińskiego, mińskiego i otwockiego (Dz. Urz. z dnia 13 lipca 2005 r. Nr 164, poz. 5193).
• Uchwała Nr 34/13 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 18 lutego 2013 r. zmieniająca niektóre rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego dotyczące obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 27 lutego 2013 r. poz. 2486).
• Uchwała Nr 124/13 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 24 czerwca 2013 r. zmieniająca niektóre rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 2 lipca 2013 r. poz. 7454).
• Uchwała nr 141/23 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 11 lipca 2023 r. w sprawie Nadwiślańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu położonego na terenie powiatów garwolińskiego, mińskiego i otwockiego (Dz. Urz. z 2023 r. poz. 8531), ogłoszony 20 lipca 2023.

Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.

Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.

Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.

Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.

• Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
• GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
• Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości