Czym jest Nadwarciański Park Krajobrazowy
Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Obwieszczenie Wojewody Wielkopolskiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Nadwarciański Park Krajobrazowy
Granice parku przecinają 7 gmin w województwie wielkopolskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam.
- Gmina Pyzdry: 50,05 km², czyli 36% powierzchni gminy i 37% całego parku
- Gmina Lądek: 35,96 km², czyli 37% powierzchni gminy i 26% całego parku
- Gmina Zagórów: 30,06 km², czyli 19% powierzchni gminy i 22% całego parku
- Gmina Rzgów: 19,44 km², czyli 19% powierzchni gminy i 14% całego parku
- Gmina Golina: 1,09 km², czyli 1,1% powierzchni gminy i 0,8% całego parku
- Gmina Żerków: 0,05 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego parku
- Gmina Kołaczkowo: 0 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego parku
Miejscowości w granicach parku
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach parku (12): Rzgów: Barłogi, Dąbrowica; Lądek: Ciążeńskie Holendry, Policko-Góry; Zagórów: Olchowo, Tarszewo, Wymysłów; Pyzdry: Białobrzeg, Białobrzeg Ratajski, Trzcianki, Walga, Zapowiednia.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (34): Rzgów: Babia, Modła, Osiecza Druga, Rzgów, Świątniki, Zastruże; Lądek: Ciążeń, Dolany, Ląd, Lądek, Policko, Ratyń, Sługocin; Zagórów: Chruściki, Kopojno, Kopojno-Parcele, Oleśnica, Oleśnica-Folwark, Skokum, Wrąbczyn, Wrąbczyn Górski, Zagórów; Pyzdry: Dłusk, Modlica, Pietrzyków, Pietrzyków-Kolonia, Pyzdry, Rataje, Ruda Komorska, Tarnowa, Tłoczyzna, Wrąbczynek, Wrąbczynkowskie Holendry, Zamość. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 2 akty: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 60 Wojewody Konińskiego z dnia 19 października 1995 r. w sprawie utworzenia Nadwarciańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Konińskiego Nr 25, poz. 140 z 1995 r.).
- Obwieszczenie Wojewody Wielkopolskiego z dnia 24 marca 1999 r. w sprawie wykazu aktów prawa miejscowego obowiązujących na terenie województwa wielkopolskiego (Dz.Urz. Woj.Wielkopolskiego Nr 14, poz. 246 z dnia 31 marca 1999 r.).
Plan ochrony
Rejestr notuje, że dla parku nie obowiązuje plan ochrony.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach parku można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Obwieszczenie Wojewody Wielkopolskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Nadwarciański Park Krajobrazowy?
W 7 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Pyzdry (37% formy), Lądek (26% formy), Zagórów (22% formy) i Rzgów (14% formy).
Który akt powołał Nadwarciański Park Krajobrazowy?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 60 Wojewody Konińskiego z 19 października 1995 (Dz. Urz. Woj. Konińskiego Nr 25, poz. 140 z 1995 r). Później wydano jeszcze jeden akt dotyczący tej formy.