Czym jest Łomżyński Park Krajobrazowy Doliny Narwi
Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Uchwała nr XXIII/269/2026 Sejmiku Województwa Podlaskiego; pełną listę aktów podajemy niżej. Forma ma otulinę o powierzchni 118,27 km². Otulina nie jest częścią formy i nie niesie jej zakazów; jest strefą, która ma ją osłaniać przed zagrożeniami z zewnątrz.
Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Łomżyński Park Krajobrazowy Doliny Narwi
Granice parku przecinają 4 gminy w województwie podlaskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam.
- Gmina Łomża: 41,18 km², czyli 20% powierzchni gminy i 56% całego parku
- Gmina Piątnica: 28,99 km², czyli 13% powierzchni gminy i 39% całego parku
- Gmina Wizna: 3,55 km², czyli 2,7% powierzchni gminy i 4,8% całego parku
- Łomża: 0,24 km², czyli 0,7% powierzchni miasta i 0,3% całego parku
Miejscowości w granicach parku
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach parku (9): Łomża: Pniewo, Rybno, Siemień Nadrzeczny, Siemień-Rowy, Zosin; Piątnica: Drozdowo, Niewodowo, Rakowo-Boginie, Rakowo-Czachy.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (10): Łomża: Gać, Lutostań, Stara Łomża nad Rzeką, Stara Łomża przy Szosie; Piątnica: Kalinowo, Krzewo, Piątnica Poduchowna, Piątnica Włościańska; Wizna: Bronowo, Podkosacze. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 8 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 4/94 poz. 99 Wojewody Łomżyńskiego z 10 grudnia 1994 (Dz. U. Woj. Łomż. z 1994, Nr 11, poz. 99).
- Rozprządzenie Nr 2/95 Wojewody Łomzyńskiego z dnia 24 maja 1995 (Dz. Urz. Woj. Łomż. z 1995, Nr 4, poz. 31).
- ROZPORZĄDZENIE Nr 3/06 WOJEWODY PODLASKIEGO z dnia 23 maja 2006 r. w sprawie Łomżyńskiego Parku Krajobrazowego Doliny Narwi (Dz. Urz. z 2006 r. Nr 152, poz. 1406), ogłoszony 2 czerwca 2006.
- UCHWAŁA Nr III/19/11 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA PODLASKIEGO z dnia 10 stycznia 2011 r. zmieniająca rozporządzenie Wojewody Podlaskiego w sprawie Łomżyńskiego Parku Krajobrazowego Doliny Narwi (Dz. Urz. z 2011 r. Nr 23, poz. 333), ogłoszony 26 stycznia 2011.
- UCHWAŁA Nr III/20/11 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA PODLASKIEGO z dnia 10 stycznia 2011 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony Łomżyńskiego Parku Krajobrazowego Doliny Narwi (Dz. Urz. z 2011 r. Nr 23, poz. 334), ogłoszony 26 stycznia 2011.
- Uchwała Nr XXIII/200/16 Sejmiku Województwa Podlaskiego w sprawie Łomżyńskiego Parku Krajobrazowego Doliny Narwi (Dz. Urz. z 2016 r. poz. 1501), ogłoszony 25 marca 2016.
- Uchwała nr VI/43/19 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 18 lutego 2019 r. zmieniająca uchwałę w sprawie Łomżyńskiego Parku Krajobrazowego Doliny Narwi (Dz. Urz. z 2019 r. poz. 1223), ogłoszony 26 lutego 2019.
- Uchwała nr XXIII/269/2026 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 21 kwietnia 2026 r. zmieniająca uchwałę w sprawie Łomżyńskiego Parku Krajobrazowego Doliny Narwi (Dz. Urz. z 2026 r. poz. 1808), ogłoszony 28 kwietnia 2026.
Plan ochrony
Rejestr notuje, że dla parku obowiązuje plan ochrony.
- Rozporządzenie Nr 11/03 Woj. Podl. z 24 kwietnia 2003.
- UCHWAŁA Nr III/20/11 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA PODLASKIEGO z dnia 10 stycznia 2011 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony Łomżyńskiego Parku Krajobrazowego Doliny Narwi.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach parku można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała nr XXIII/269/2026 Sejmiku Województwa Podlaskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Łomżyński Park Krajobrazowy Doliny Narwi?
W 4 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Łomża (56% formy), Piątnica (39% formy), Wizna (4,8% formy) i Łomża (0,3% formy).
Który akt powołał Łomżyński Park Krajobrazowy Doliny Narwi?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 4/94 poz. 99 Wojewody Łomżyńskiego z 10 grudnia 1994 (Dz. U. Woj. Łomż. z 1994, Nr 11, poz. 99). Później wydano jeszcze 7 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Zarząd Województwa Podlaskiego.