Gminy z najczystszym powietrzem
| Gmina | PM2,5 | Benzo(a)piren |
|---|---|---|
| Muszynapowiat nowosądecki | 6,84 µg/m³ | 0,96 ng/m³ |
| Łabowapowiat nowosądecki | 7,02 µg/m³ | 1,23 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Kościeliskopowiat tatrzański | 7,17 µg/m³ | 1,20 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Niedźwiedźpowiat limanowski | 7,42 µg/m³ | 1,90 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Uście Gorlickiepowiat gorlicki | 7,49 µg/m³ | 0,83 ng/m³ |
| Piwniczna-Zdrójpowiat nowosądecki | 7,52 µg/m³ | 1,25 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Szczawnicapowiat nowotarski | 7,73 µg/m³ | 1,30 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Krynica-Zdrójpowiat nowosądecki | 7,80 µg/m³ | 1,06 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Sękowapowiat gorlicki | 7,85 µg/m³ | 0,98 ng/m³ |
| Rytropowiat nowosądecki | 7,86 µg/m³ | 1,55 ng/m³ponad poziom docelowy |
Dziesięć gmin województwa małopolskiego z najniższą roczną średnią PM2,5 za 2025 rok. Pełną listę znajdziesz w odnośnikach na dole strony.
Gminy z najwyższym pyłem
| Gmina | PM2,5 | Benzo(a)piren |
|---|---|---|
| Kętypowiat oświęcimski | 18,07 µg/m³ | 2,57 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Brzeszczepowiat oświęcimski | 17,12 µg/m³ | 2,29 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Zielonkipowiat krakowski | 16,87 µg/m³ | 1,92 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Wieliczkapowiat wielicki | 16,59 µg/m³ | 1,90 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Biały Dunajecpowiat tatrzański | 16,47 µg/m³ | 2,60 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Świątniki Górnepowiat krakowski | 16,37 µg/m³ | 2,18 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Bochniapowiat bocheński | 16,30 µg/m³ | 2,10 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Mogilanypowiat krakowski | 16,28 µg/m³ | 2,05 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Nowy Sącz | 16,20 µg/m³ | 3,18 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Wielka Wieśpowiat krakowski | 16,15 µg/m³ | 2,03 ng/m³ponad poziom docelowy |
Wysokie wyniki idą tu w parze z benzo(a)pirenem, który przekracza poziom docelowy w 95% gmin województwa małopolskiego przy 39% w kraju. To znacznik spalania węgla i drewna w domowych piecach, więc mówi o ogrzewaniu, a nie o przemyśle.
To średnia z całego roku dla obszaru gminy. W mroźny wieczór przy ulicy ogrzewanej węglem bywa wielokrotnie gorzej, a kilkaset metrów dalej, poza zagłębieniem terenu, wyraźnie lepiej. Ta liczba mówi, jakie powietrze jest tu przeciętnie, i tylko tyle.
Skąd pochodzą te dane
Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, wyniki modelowania jakości powietrza dla siatki kilometrowej, publikowane w serwisie mapowym GIOŚ. Rok 2025, a dla porównania 2021. Pobraliśmy je 4 września 2026 i uśredniliśmy kwadraty wpadające w granice gminy, wyznaczone rejestrem granic PRG prowadzonym przez GUGiK.
GIOŚ publikuje wyniki modelu, a nie pomiary z każdego z tych kwadratów. Pomiar ze stacji jest twardszy, bo pokazuje, co faktycznie było w powietrzu, ale opisuje tylko punkt, w którym ta stacja stoi. Stacji jest w Polsce około dwustu i w większości gmin nie stoi żadna, więc model jest tu jedynym źródłem, jakie w ogóle istnieje. Ma swoją niepewność, którą GIOŚ opisuje w rocznej ocenie jakości powietrza.
Najczęściej zadawane pytania
Gdzie w województwie małopolskim jest najczystsze powietrze?
Najniższą roczną średnią PM2,5 ma Muszyna: 6,84 µg/m³ za rok 2025. Ranking dziesięciu najczystszych gmin znajdziesz wyżej, a wynik każdej z 182 gmin na jej własnej stronie.
Ile gmin województwa małopolskiego przekracza normy?
Poziom docelowy benzo(a)pirenu przekracza 173 z 182 gmin. Roczną normę dla PM2,5, która wynosi 20 µg/m³, przekracza w całej Polsce zaledwie kilka gmin, więc to nie ona odróżnia jedno miejsce od drugiego.
Czy to pomiary, czy szacunki?
To wynik modelu GIOŚ, który łączy pomiary ze stacji z danymi o emisji i pogodzie i wylicza stężenia dla każdego kwadratu kilometrowego w kraju. Stacji pomiarowych jest w Polsce około dwustu, więc w większości gmin nie stoi żadna i model jest jedynym źródłem, jakie w ogóle istnieje.