Formy ochrony gmina po gminie
Udział powierzchni objętej formami ochrony przyrody: Przedbórz 98%, Żytno 75%, Wielgomłyny 64%, Masłowice 46%, Kodrąb 33%, Gomunice 29%, Kamieńsk 25%, Kobiele Wielkie 12%, Dobryszyce 5,2%, Gidle 0,4%, Radomsko (gmina wiejska) 0,4%.
Udział każdej gminy obejmuje tylko teren w jej granicach, więc obszar sąsiada nie powiększa wyniku. Teren objęty kilkoma formami naraz liczy się raz.
Które formy ochrony leżą w powiecie radomszczańskim
Rejestr wymienia tutaj między innymi: Obszar Chronionego Krajobrazu „Doliny Widawki”, Rezerwat Przyrody „Liczydło Górskie w Ewinie”, Rezerwat Przyrody „Bagno w Ewinie”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Torfowiska Żytno - Ewina”, Rezerwat Przyrody „Kobiele Wielkie”, Rezerwat Przyrody „Jasień”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Cisy w Jasieniu”, Piliczański Obszar Chronionego Krajobrazu, Rezerwat Przyrody „Góra Chełmo”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Dolina Górnej Pilicy”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Łąka w Bęczkowicach”, Obszar Chronionego Krajobrazu „Przedborski (łódzkie)”, Rezerwat Przyrody „Piskorzeniec”, Rezerwat Przyrody „Czarna Rózga”, Przedborski Park Krajobrazowy, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Ostoja Przedborska”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Dolina Środkowej Pilicy”, Użytek Ekologiczny „Stara Wieś I”, Użytek Ekologiczny „Góry Mokre I”, Użytek Ekologiczny „Taras II”, Użytek Ekologiczny „Pod Ojrzeniem”, Użytek Ekologiczny „Biały Ług”, Użytek Ekologiczny „Grabowczyk III”, Użytek Ekologiczny „Paprotnia I”, Użytek Ekologiczny „Grabowczyk II”.
Jedna forma ciągnie się zwykle przez kilka gmin naraz, więc ta sama nazwa wraca na kilku stronach poniżej.
Gdzie zabudowa jest wykluczona wprost z ustawy
Park narodowy albo rezerwat przyrody leży w tych gminach: Przedbórz 3,2%, Żytno 1,1%, Kobiele Wielkie 0,8%, Gidle 0,4%, Masłowice 0,4%. W parku narodowym i w rezerwacie przyrody zakaz zabudowy wynika wprost z ustawy o ochronie przyrody. Jej art. 15 ust. 1 zabrania budowy i przebudowy obiektów budowlanych oraz urządzeń technicznych poza tymi, które służą samej formie ochrony, i nie zależy to od żadnej uchwały.
Skąd pochodzą te liczby
Granice form ochrony pochodzą z Centralnego Rejestru Form Ochrony Przyrody (usługa pobierania GDOŚ), w granicach gmin z Państwowego Rejestru Granic. Stan rejestru na 6 października 2026.
Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim tego, co dopiero przechodzi procedurę: zmiany granic obszarów Natura 2000 są w usłudze GDOŚ wydzielone jako konsultowane, a nowy użytek ekologiczny trafia do rejestru dopiero po uchwale rady gminy. Nie ma w nim też samych zakazów. Dla wszystkiego poza parkiem narodowym i rezerwatem wybiera je akt powołujący daną formę i ten akt trzeba przeczytać osobno.
Najczęściej zadawane pytania
Które gminy powiatu radomszczańskiego leżą w formach ochrony przyrody?
Rejestr notuje obszarowe formy ochrony w 11 z 14 gmin: Przedbórz – 98% powierzchni, Żytno – 75% powierzchni, Wielgomłyny – 64% powierzchni, Masłowice – 46% powierzchni, Kodrąb – 33% powierzchni, Gomunice – 29% powierzchni, Kamieńsk – 25% powierzchni, Kobiele Wielkie – 12% powierzchni, Dobryszyce – 5,2% powierzchni, Gidle – 0,4% powierzchni, Radomsko (gmina wiejska) – 0,4% powierzchni.