Czym jest Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki
Rezerwat przyrody obejmuje obszar zachowany w stanie naturalnym lub mało zmienionym, chroniony ze względu na ekosystemy, gatunki albo elementy przyrody nieożywionej (art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś rezerwat tworzy zarządzenie regionalnego dyrektora ochrony środowiska; starsze powoływał minister albo wojewoda, co widać w akcie o utworzeniu.
Rejestr opisuje go jako rezerwat florystyczny (roślin na granicy zasięgu).
Co ta forma oznacza dla budowy
W rezerwacie przyrody art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje budowy i przebudowy obiektów budowlanych oraz urządzeń technicznych, poza tymi, które służą celom rezerwatu. Zakaz wynika wprost z ustawy. Odstępstwo może dopuścić tylko Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, w przypadkach, które ustawa wylicza wąsko.
Projekt decyzji o warunkach zabudowy dla terenu w rezerwacie uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki
Granice rezerwatu przecinają 2 gminy w województwie wielkopolskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje rezerwat i jaka część całego rezerwatu leży właśnie tam.
- Gmina Babiak: 0,48 km², czyli 0,4% powierzchni gminy i 96% całego rezerwatu
- Gmina Sompolno: 0,02 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i 3,8% całego rezerwatu
Miejscowości w granicach rezerwatu
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą rezerwatu. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (1): Babiak: Kawęczyn. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 3 akty: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 2 lipca 1959 r. w sprawie uznania za rezerwat przyrody (M.P. z 1959 r. Nr 81, poz. 427), ogłoszony 30 września 1959.
- OBWIESZCZENIE WOJEWODY WIELKOPOLSKIEGO z dnia 4 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia wykazu rezerwatów przyrody utworzonych do dnia 31 grudnia 1998 r (Dz. Urz. z 2001 r. Nr 123, poz. 2401), ogłoszony 4 października 2001.
- ZARZĄDZENIE Nr 9/10 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W POZNANIU z dnia 25 stycznia 2010 r. w sprawie rezerwatu przyrody "Kawęczyńskie Brzęki" (Dz. Urz. z 2010 r. Nr 64, poz. 1367), ogłoszony 6 kwietnia 2010.
Plan ochrony
Rejestr notuje, że dla rezerwatu obowiązuje plan ochrony.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach rezerwatu można wybudować dom?
Poza obiektami służącymi samej formie ochrony praktycznie nie: art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje tam budowy i przebudowy obiektów budowlanych. Zakaz wynika wprost z ustawy.
W których gminach leży Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki?
W 2 gminach. Najwięcej powierzchni rezerwatu przypada na: Babiak (96% formy) i Sompolno (3,8% formy).
Który akt powołał Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z 2 lipca 1959 (M.P. z 1959 r. Nr 81, poz. 427). Później wydano jeszcze 2 akty dotyczące tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu. To ten organ wydaje opinie i uzgodnienia, kiedy inwestycja może dotknąć formy.