Czym jest Radłowsko-Wierzchosławicki Obszar Chronionego Krajobrazu
Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała Nr X/113/19 Sejmiku Województwa Małopolskiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Radłowsko-Wierzchosławicki Obszar Chronionego Krajobrazu
Granice obszaru przecinają 7 gmin w województwie małopolskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Radłów: 59,76 km², czyli 69% powierzchni gminy i 29% całego obszaru
- Gmina Borzęcin: 48,18 km², czyli 47% powierzchni gminy i 23% całego obszaru
- Gmina Wierzchosławice: 42,07 km², czyli 56% powierzchni gminy i 20% całego obszaru
- Gmina Wietrzychowice: 20,31 km², czyli 42% powierzchni gminy i 9,7% całego obszaru
- Gmina Szczurowa: 19,83 km², czyli 15% powierzchni gminy i 9,5% całego obszaru
- Gmina Wojnicz: 17,82 km², czyli 23% powierzchni gminy i 8,6% całego obszaru
- Gmina Dębno: 0,36 km², czyli 0,4% powierzchni gminy i 0,2% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (6): Szczurowa: Pojawie; Radłów: Brzeźnica, Wał-Ruda, Wola Radłowska, Zabawa; Wietrzychowice: Jadowniki Mokre.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (19): Borzęcin: Bielcza, Borzęcin; Dębno: Biadoliny Szlacheckie; Szczurowa: Dołęga, Zaborów; Radłów: Biskupice Radłowskie, Marcinkowice, Niwka, Przybysławice, Radłów, Zdrochec; Wierzchosławice: Bogumiłowice, Łętowice, Wierzchosławice; Wietrzychowice: Miechowice Małe, Miechowice Wielkie; Wojnicz: Biadoliny Radłowskie, Dębina Łętowska, Dębina Zakrzowska. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 8 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 23/96 Wojewody Tarnowskiego z dnia 28 sierpnia 1996 r. w sprawie wyznaczania obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 1996 r. Nr 10, poz. 60).
- Rozporządzenie Nr 50/2000 Wojewody Małopolskiego z dnia 4 maja 2000 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu województwa tarnowskiego (Dz. Urz. z 2000 r. Nr 34, poz. 451), ogłoszony 19 maja 2000.
- Rozporządzenie nr 75/05 Wojewody Małopolskiego z dnia 27 grudnia 2005 r. w sprawie Radłowsko - Wierzchosławickiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz.z 2006 r. Nr 126, poz. 799), ogłoszony 14 marca 2006.
- Rozporządzenie Nr 9/07 Wojewody Małopolskiego z dnia 6 lipca 2007 r. zmieniające rozporządzenia w sprawie obszarów chronionego krajobrazu położonych na terenie województwa małopolskiego (Dz. Urz. z 2007 r. Nr 499, poz. 3294), ogłoszony 6 lipca 2007.
- Uchwała Nr XVIII/300/12 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 27 lutego 2012 r. w sprawie Radłowsko - Wierzchosławickiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2012 r. poz. 1195), ogłoszony 20 marca 2012.
- Uchwała Nr XXIX/402/16 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 28 października 2016 r. Sejmiku Województwa Małopolskiego w sprawie Radłowsko - Wierzchosławickiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2016 r. poz. 6432), ogłoszony 14 listopada 2016.
- Uchwała Nr XLVI/713/18 Sejmiku Woj. Małop. z dnia 26 lutego 2018 r. w sprawie Radłowsko-Wierzchosławickiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2018 r. poz. 1703), ogłoszony 8 marca 2018.
- Uchwała Nr X/113/19 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 17 czerwca 2019 roku w sprawie zmiany Uchwały Nr XLVI/713/18 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 26 lutego 2018 roku w sprawie Radłowsko-Wierzchosławickiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2019 r. poz. 5018), ogłoszony 4 lipca 2019.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała Nr X/113/19 Sejmiku Województwa Małopolskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Radłowsko-Wierzchosławicki Obszar Chronionego Krajobrazu?
W 7 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Radłów (29% formy), Borzęcin (23% formy), Wierzchosławice (20% formy) i Wietrzychowice (9,7% formy).
Który akt wyznaczył Radłowsko-Wierzchosławicki Obszar Chronionego Krajobrazu?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 23/96 Wojewody Tarnowskiego z 28 sierpnia 1996 (Dz. Urz. z 1996 r. Nr 10, poz. 60). Później wydano jeszcze 7 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Dyrektor Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego.