Czym jest Obszar Chronionego Krajobrazu Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej
Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała Nr LXI/1686/10 Sejmiku Województwa Łódzkiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej
Granice obszaru przecinają 18 gmin w województwie łódzkim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Bielawy: 105 km², czyli 64% powierzchni gminy i 29% całego obszaru
- Gmina Nieborów: 30,41 km², czyli 29% powierzchni gminy i 8,2% całego obszaru
- Gmina Łowicz: 30,33 km², czyli 23% powierzchni gminy i 8,2% całego obszaru
- Gmina Świnice Warckie: 29,53 km², czyli 32% powierzchni gminy i 8% całego obszaru
- Gmina Piątek: 27,54 km², czyli 21% powierzchni gminy i 7,5% całego obszaru
- Gmina Bolimów: 27,08 km², czyli 24% powierzchni gminy i 7,3% całego obszaru
- Gmina Łęczyca: 25,91 km², czyli 17% powierzchni gminy i 7% całego obszaru
- Gmina Krzyżanów: 23,12 km², czyli 22% powierzchni gminy i 6,3% całego obszaru
- Gmina Domaniewice: 22,9 km², czyli 27% powierzchni gminy i 6,2% całego obszaru
- Gmina Bedlno: 12,59 km², czyli 10% powierzchni gminy i 3,4% całego obszaru
- Gmina Góra Świętej Małgorzaty: 9,8 km², czyli 11% powierzchni gminy i 2,7% całego obszaru
- Gmina Witonia: 6,15 km², czyli 10% powierzchni gminy i 1,7% całego obszaru
- Gmina Grabów: 5,64 km², czyli 3,6% powierzchni gminy i 1,5% całego obszaru
- Gmina Wartkowice: 3,66 km², czyli 2,6% powierzchni gminy i 1% całego obszaru
- Gmina Kutno: 3,61 km², czyli 2,9% powierzchni gminy i 1% całego obszaru
Pozostałe gminy (3)
- Łowicz: 3,22 km², czyli 14% powierzchni miasta i 0,9% całego obszaru
- Łęczyca: 2,03 km², czyli 23% powierzchni miasta i 0,6% całego obszaru
- Gmina Uniejów: 0,41 km², czyli 0,3% powierzchni gminy i 0,1% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (32): Piątek: Górki Pęcławskie, Janków, Orądki, Pęcławice, Pęcławice-Parcele, Włostowice, Włostowice-Parcele; Świnice Warckie: Miecanki, Podgórze; Bielawy: Bielawska Wieś, Bielawy, Gaj, Helin, Marianów, Marywil, Piotrowice, Psary, Rulice, Seligi, Traby, Walewice, Wojewodza, Zgoda; Domaniewice: Lisiewice Małe; Łowicz: Otolice, Świące, Szczudłów; Nieborów: Bobrowniki, Piaski; Wartkowice: Borek; Bolimów: Sierzchów, Wola Szydłowiecka.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (99, wymieniamy 60): Bedlno: Gosławice, Mateuszew, Orłów-Kolonia, Orłów-Parcel, Potok, Szewce Owsiane, Wola Kałkowa; Krzyżanów: Ktery, Łęki Kościelne, Młogoszyn, Siemienice, Siemieniczki; Kutno: Obidówek, Strzegocin; Łęczyca: Łęczyca; Góra Świętej Małgorzaty: Kwiatkówek, Rogulice, Witaszewice; Grabów: Leszno; Łęczyca: Błonie, Bronno, Dobrogosty, Kozuby, Łęka, Łęka-Kolonia, Liszki, Prusinowice, Topola Królewska, Wilczkowice Dolne, Zawada; Piątek: Balków, Goślub, Goślub-Osada, Michałówka, Piekary, Rogaszyn; Świnice Warckie: Chorzepin, Chwalborzyce, Grodzisko, Kaznów, Kosew, Kozanki Podleśne, Łyków, Parski, Podłęże, Rydzyna, Strachów, Zbylczyce, Zimne; Witonia: Gledzianówek, Rybitwy, Węglewice-Kolonia; Łowicz: Łowicz; Bielawy: Borów, Borówek, Brzozów, Chruślin, Gosławice, Leśniczówka, Przezwiska. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 6 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Uchwała Nr 163/XXVI/88 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Płocku z dnia 9 czerwca 1988 r. w sprawie ochrony krajobrazu w województwie płockim (Dz. Urz. z 1988 r. Nr 11, poz. 106).
- Rozporządzenie Wojewody Skierniewickiego Nr 36 z dnia 28 lipca 1997 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 1997 r. Nr 18, poz. 113).
- Rozporządzenie Nr 16/98 Wojewody Płockiego z dnia 27 kwietnia 1998 r. w sprawie dostosowania uchwały Nr 163/XXVI/88 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Płocku z dnia 9 czerwca 1988 r. w sprawie ochrony krajobrazu w województwie płockim do wymagań ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz. Urz. z 1998 r Nr 4, poz. 38), ogłoszony 29 maja 1998.
- ROZPORZĄDZENIE NR 6/2009 WOJEWODY ŁÓDZKIEGO z dnia 24 marca 2009 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej (Dz. Urz. z 2009 r. Nr 75, poz. 710), ogłoszony 31 marca 2009.
- ROZPORZĄDZENIE NR 18/2009 WOJEWODY ŁÓDZKIEGO z dnia 30 lipca 2009 r. zmieniające rozporządzenie Nr 6/2009 Wojewody Łódzkiego z dnia 24 marca 2009 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej (Dz. Urz. z 2009 r. Nr 236, poz. 2116), ogłoszony 13 sierpnia 2009.
- UCHWAŁA NR LXI/1686/10 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO z dnia 26 października 2010 r. w sprawie: zmiany rozporządzenia Nr 6/2009 Wojewody Łódzkiego z dnia 24 marca 2009 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej, zmienionego rozporządzeniem Nr 18/2009 Wojewody Łódzkiego z dnia 30 lipca 2009 r (Dz. Urz. z 2010 r. Nr 327, poz. 2842), ogłoszony 15 listopada 2010.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała Nr LXI/1686/10 Sejmiku Województwa Łódzkiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej?
W 18 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Bielawy (29% formy), Nieborów (8,2% formy), Łowicz (8,2% formy) i Świnice Warckie (8% formy).
Który akt wyznaczył Obszar Chronionego Krajobrazu Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała Nr 163/XXVI/88 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Płocku z 9 czerwca 1988 (Dz. Urz. z 1988 r. Nr 11, poz. 106). Później wydano jeszcze 5 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Marszałek Województwa Łódzkiego.