Czym jest Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Wełny i Rynna Gołaniecko-Wągrowiecka
Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Rozporządzenie Nr 5/98 Wojewody Pilskiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Wełny i Rynna Gołaniecko-Wągrowiecka
Granice obszaru przecinają 6 gmin w województwie wielkopolskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Rogoźno: 98,54 km², czyli 46% powierzchni gminy i 45% całego obszaru
- Gmina Wągrowiec: 95,61 km², czyli 28% powierzchni gminy i 44% całego obszaru
- Wągrowiec: 14,69 km², czyli 82% powierzchni miasta i 6,7% całego obszaru
- Gmina Ryczywół: 6,19 km², czyli 4% powierzchni gminy i 2,8% całego obszaru
- Gmina Gołańcz: 3,46 km², czyli 1,8% powierzchni gminy i 1,6% całego obszaru
- Gmina Mieścisko: 0,02 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (17): Rogoźno: Biniewo, Budziszewko, Cieśle, Jaracz, Owczegłowy, Rożnowice, Wojciechowo; Wągrowiec: Wągrowiec; Wągrowiec: Danabórz, Jakubowo, Mikołajewo, Ostrowo-Młyn, Pokrzywnica, Rgielsko, Sady, Wiatrowo-Las, Żelazka.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (39): Rogoźno: Dziewcza Struga, Gościejewo, Grudna, Marlewo, Nienawiszcz, Nowy Młyn, Parkowo, Pruśce, Rogoźno, Ruda, Sierniki, Słomowo, Stare, Studzieniec, Wełna, Żołędzin; Gołańcz: Gołańcz, Laskownica Mała, Laskownica Wielka; Skoki: Grzybowo; Wągrowiec: Bartodzieje, Bobrowniki, Bracholin, Bukowiec, Grylewo, Kaliska, Kobylec, Łaziska, Łęgowo, Łekno, Nowa Wieś, Potuły, Rąbczyn, Runówko, Runowo, Runowskie, Tarnowo Pałuckie, Wiatrowiec, Wiatrowo. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 3 akty: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Uchwała Nr IX/56/89 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Pile z dnia 31 maja 1989 r. w sprawie ustanowienia obszarów chronionego krajobrazu w województwie pilskim (Dz. Urz. z 1989 r. Nr 11, poz. 95), ogłoszony 16 czerwca 1989.
- Rozporządzenie Nr 1/90 Wojewody Pilskiego z dnia 27 grudnia 1990 roku zmieniające uchwałę Wojewódzkiej Rady Narodowej w Pile w sprawie ustanowienia obszarów chronionego krajobrazu w województwie pilskim (Dz. Urz. Nr 2 poz. 2), ogłoszony 15 marca 1991.
- Rozporządzenie Nr 5/98 Wojewody Pilskiego z dnia 15 maja 1998 r. w sprawie ustanowienia obszarów chronionego krajobrazu w województwie pilskim (Dz. Urz. z 1998 r. Nr 13, poz. 83), ogłoszony 16 czerwca 1998.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026. Powierzchnię 22 640 ha podaje karta; z granic w usłudze GDOŚ wychodzi 21 851 ha, a różnica bierze się zwykle z tego, że kartę aktualizuje się osobno od mapy.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Rozporządzenie Nr 5/98 Wojewody Pilskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Wełny i Rynna Gołaniecko-Wągrowiecka?
W 6 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Rogoźno (45% formy), Wągrowiec (44% formy), Wągrowiec (6,7% formy) i Ryczywół (2,8% formy).
Który akt wyznaczył Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Wełny i Rynna Gołaniecko-Wągrowiecka?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała Nr IX/56/89 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Pile z 31 maja 1989 (Dz. Urz. z 1989 r. Nr 11, poz. 95). Później wydano jeszcze 2 akty dotyczące tej formy.