Czym jest Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki
Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała Nr 72/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki
Granice obszaru przecinają 5 gmin w województwie mazowieckim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Pniewy: 71,27 km², czyli 70% powierzchni gminy i 46% całego obszaru
- Gmina Grójec: 66,88 km², czyli 55% powierzchni gminy i 43% całego obszaru
- Gmina Belsk Duży: 15,79 km², czyli 15% powierzchni gminy i 10% całego obszaru
- Gmina Błędów: 0,06 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru
- Gmina Prażmów: 0 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (43): Belsk Duży: Aleksandrówka, Sadków Duchowny, Sadków-Kolonia, Sadków Szlachecki; Grójec: Bikówek, Dębie, Duży Dół, Głuchów, Kobylin, Kośmin, Lesznowola, Maciejowice, Mieczysławówka, Mirowice, Podole, Uleniec, Worów, Wysoczyn, Zakrzewska Wola, Zalesie; Pniewy: Ciechlin, Czekaj, Dąbrówka, Daszew, Jeziora, Jeziora-Nowina, Jeziórka, Józefów, Jurki, Kolonia Jurki, Kruszew, Nowina-Przęsławice, Osieczek, Przęsławice, Przykory, Rosołów, Teodorówka, Tomaszówka, Wiatrowiec, Wilczoruda, Wilczoruda-Parcela, Witalówka, Wola Grabska.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (31): Belsk Duży: Daszewice, Mała Wieś, Rosochów, Rożce, Wilczogóra, Złota Góra; Chynów: Wola Żyrowska; Grójec: Chudowola, Gościeńczyce, Janówek, Las Lesznowolski, Lisówek, Słomczyn, Szczęsna, Wola Worowska, Załącze, Żyrówek; Pniewy: Budki Petrykowskie, Cychry, Ginetówka, Huta Jeżewska, Karolew, Kocerany, Konie, Natalin, Pniewy, Wola Pniewska; Prażmów: Dobrzenica, Kolonia Gościeńczyce, Wilcza Wólka; Mszczonów: Nowe Poręby. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 8 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Uchwała Nr XV/69/83 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Radomiu z dnia 28 czerwca 1983 r. zmieniająca uchwałę nr VI/27/77 w sprawie planu przestrzennego zagospodarowania województwa radomskiego do 1990 r. oraz planu społeczno - gospodarczego rozwoju województwa w latach 1976-1980 i kierunków rozwoju do roku 1985 (Dz. Urz z 1983 r. Nr 9, poz. 51).
- Rozporządzenie Nr 39 Wojewody Mazowieckiego z dnia 19 kwietnia 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa mazowieckiego (Dz. Urz. z 2002 r. Nr 109, poz. 2368), ogłoszony 26 kwietnia 2002.
- Rozporządzenie Nr 10 Wojewody Mazowieckiego z dnia 8 marca 2004 r. zmieniające rozporządzanie w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa mazowieckiego (Dz. Urz. z 2004 r. Nr 57, poz. 1459), ogłoszony 15 marca 2004.
- Rozporządzenie Nr 59 Wojewody Mazowieckiego z dnia 30 maja 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 136, poz. 4209), ogłoszony 11 czerwca 2005.
- Rozporządzenie Nr 12 Wojewody Mazowieckiego z dnia 25 marca 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki (Dz. Urz. z 2009 r. Nr 46, poz. 1132), ogłoszony 5 kwietnia 2009.
- Uchwała Nr 34/13 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 18 lutego 2013 r. zmieniająca niektóre rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego dotyczące obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2013 r. poz. 2486), ogłoszony 27 lutego 2013.
- Uchwała Nr 139/18 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 18 września 2018 r. zmieniająca rozporządzenie Wojewody Mazowieckiego w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki (Dz. Urz. z 2018 r. poz. 9056), ogłoszony 27 września 2018.
- Uchwała Nr 72/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 27 sierpnia 2024 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki (Dz. Urz. z 2024 r. poz. 8362), ogłoszony 3 września 2024.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała Nr 72/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki?
W 5 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Pniewy (46% formy), Grójec (43% formy), Belsk Duży (10% formy) i Błędów (0% formy).
Który akt wyznaczył Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Rzeki Jeziorki?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała Nr XV/69/83 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Radomiu z 28 czerwca 1983 (Dz. Urz z 1983 r. Nr 9, poz. 51). Później wydano jeszcze 7 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Marszałek Województwa Mazowieckiego.