Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Rospudy

Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.

Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to UCHWAŁA NR III/36/2024 Sejmiku Województwa Podlaskiego; pełną listę aktów podajemy niżej.

Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

Granice obszaru przecinają 7 gmin w województwie podlaskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.

• Gmina Raczki: 61,93 km², czyli 44% powierzchni gminy i 26% całego obszaru
• Gmina Filipów: 52,64 km², czyli 35% powierzchni gminy i 22% całego obszaru
• Gmina Nowinka: 50,61 km², czyli 25% powierzchni gminy i 21% całego obszaru
• Gmina Bakałarzewo: 32,97 km², czyli 27% powierzchni gminy i 14% całego obszaru
• Gmina Augustów: 31,03 km², czyli 12% powierzchni gminy i 13% całego obszaru
• Gmina Przerośl: 4,64 km², czyli 3,8% powierzchni gminy i 2% całego obszaru
• Gmina Suwałki: 3,26 km², czyli 1,2% powierzchni gminy i 1,4% całego obszaru

Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.

Miejscowości z punktem w granicach obszaru (18): Nowinka: Cisówek, Gatne Drugie, Gatne Pierwsze, Józefowo, Sokolne, Szczeberka, Szczepki; Bakałarzewo: Kotowina, Matłak; Filipów: Czarne, Czostków, Huta, Rospuda, Supienie; Raczki: Bolesty, Kurianki Drugie, Szczodruchy, Wierciochy.

Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (46): Augustów: Mazurki; Nowinka: Barszczowa Góra, Juryzdyka, Nowinka, Osińska Buda, Podkrólówek, Szczebra; Bakałarzewo: Bakałarzewo, Karasiewo, Nieszki, Nowa Wieś, Nowy Skazdub, Orłowo, Płociczno, Sadłowina, Stara Kamionka, Stary Skazdub, Wólka; Filipów: Bitkowo, Filipów, Filipów Drugi, Garbas Drugi, Garbas Pierwszy, Mieruniszki, Szafranki, Wólka; Przerośl: Rakówek; Raczki: Bakaniuk, Dowspuda, Franciszkowo, Koniecbór, Krukówek, Kurianki Pierwsze, Ludwinowo, Małe Raczki, Rabalina, Raczki, Sidory, Stoki, Wasilówka, Witówka; Suwałki: Białe, Kropiwne Nowe, Niemcowizna, Żyliny; Gołdap: Bitkowo. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.

Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 8 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.

Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.

• Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 6/91 Wojewody Suwalskiego z dnia 2 maja 1991 r. w sprawie zasad gospodarki przestrzennej na obszarach chronionego krajobrazu i wokół jezior województwa suwalskiego (Dz. Urz. z 1991 r. Nr 17, poz. 167).
• Rozporządzenie Nr 82/98 Wojewody Suwalskiego z dnia 15 czerwca 1998 r. w sprawie zasad gospodarki przestrzennej na obszarach chronionego krajobrazu województwa suwalskiego (Dz. Urz. z 1998 r. Nr 92, poz. 880).
• Rozporządzenie Nr 18/04 Wojewody Podlaskiego z dnia 16 września 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zasad gospodarki przestrzennej na Obszarach Chronionego Krajobrazu województwa suwalskiego (Dz. Urz. z 2004 r. Nr 142, poz. 1901), ogłoszony 20 września 2004.
• Rozporządzenie Nr 17/05 Wojewody Podlaskiego z dnia 25 lutego 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "Dolina Rospudy" (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 54, poz. 730), ogłoszony 8 marca 2005.
• Rozporządzenie Nr 60/05 Wojewody Podlaskiego z dnia 21 lipca 2005 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "Dolina Rospudy" (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 180, poz. 2095), ogłoszony 2 sierpnia 2005.
• Uchwała Nr XII/90/15 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 22 czerwca 2015 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "Dolina Rospudy" (Dz. Urz. z 2015 r. poz. 2118), ogłoszony 26 czerwca 2015.
• Uchwała NR L/471/18 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 25 czerwca 2018 r. zmieniająca uchwałę w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu „Dolina Rospudy” (Dz. Urz. z 2018 r. poz. 2909), ogłoszony 29 czerwca 2018.
• UCHWAŁA NR III/36/2024 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 25 czerwca 2024 r. zmieniająca uchwałę w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu „Dolina Rospudy” (Dz. Urz. z 2024 r. poz. 3260), ogłoszony 2 lipca 2024.

Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.

Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.

Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.

Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.

• Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
• GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
• Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości