Czym jest Nasielsko-Karniewski Obszar Chronionego Krajobrazu
Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała nr 122/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Nasielsko-Karniewski Obszar Chronionego Krajobrazu
Granice obszaru przecinają 7 gmin w województwie mazowieckim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Winnica: 37,34 km², czyli 32% powierzchni gminy i 26% całego obszaru
- Gmina Nasielsk: 33,59 km², czyli 16% powierzchni gminy i 23% całego obszaru
- Gmina Pułtusk: 31,15 km², czyli 23% powierzchni gminy i 22% całego obszaru
- Gmina Gzy: 18,63 km², czyli 18% powierzchni gminy i 13% całego obszaru
- Gmina Pokrzywnica: 13,68 km², czyli 11% powierzchni gminy i 9,5% całego obszaru
- Gmina Karniewo: 9,1 km², czyli 7,1% powierzchni gminy i 6,3% całego obszaru
- Gmina Serock: 0 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (14): Nasielsk: Chechnówka, Chrcynno, Jaskółowo, Krzyczki-Żabiczki, Popowo-Północ; Gzy: Przewodowo-Majorat, Sisice; Pokrzywnica: Kępiaste; Pułtusk: Trzciniec, Zakręt; Winnica: Budy-Zbroszki, Gnaty-Lewiski, Poniaty-Cibory, Rębkowo.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (45): Serock: Zalesie Borowe; Karniewo: Baraniec, Czarnostów, Gościejewo, Szwelice; Nasielsk: Dąbrowa, Głodowo Wielkie, Krzyczki-Pieniążki, Krzyczki Szumne, Paulinowo, Pniewo, Popowo Borowe, Żabiczyn; Gzy: Łady-Krajęczyno, Nowe Przewodowo, Pękowo, Przewodowo-Parcele, Przewodowo Poduchowne, Wójty-Trojany, Zalesie-Lenki; Pokrzywnica: Budy Pobyłkowskie, Klusek, Pobyłkowo Duże, Pobyłkowo Małe, Wólka Zaleska; Pułtusk: Białowieża, Głodowo, Gromin, Kleszewo, Lipniki Stare, Moszyn, Olszak, Przemiarowo; Winnica: Gatka, Golądkowo, Łachoń, Poniaty Wielkie, Powielin, Skarżyce, Skorosze, Skoroszki, Stare Bulkowo, Winnica, Winniczka, Zbroszki. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 10 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Uchwała Nr 59/X/90 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ciechanowie z dnia 23 kwietnia 1990 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa ciechanowskiego (Dz. Urz. z 1990 r. Nr 8, poz .66).
- Rozporządzenie Nr 8/1998 Wojewody Ciechanowskiego z dnia 22 maja 1998 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa ciechanowskiego (Dz. Urz. z 1998 r. Nr 16 poz. 71), ogłoszony 28 maja 1998.
- ROZPORZĄDZENIE WOJEWODY MAZOWIECKIEGO z dnia 31 marca 1999 r. w sprawie wykazu aktów prawa miejscowego wydanych przez dotychczasowych wojewodów: bialskopodlaskiego, ciechanowskiego, ostrołęckiego, płockiego, radomskiego, siedleckiego, skierniewickiego, warszawskiego nadal obowiązujących na obszarze województwa mazowieckiego lub jego części (Dz. Urz. z 1999 r. Nr 10, poz. 92), ogłoszony 31 marca 1999.
- Rozporządzenie Nr 61 Wojewody Mazowieckiego z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2002 r. Nr 203, poz. 4939), ogłoszony 3 sierpnia 2002.
- Rozporządzenie Nr 35 Wojewody Mazowieckiego z dnia 23 czerwca 2003 r. zmieniające rozporządzenie nr 61 z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2003 r. Nr 172, poz. 4213), ogłoszony 27 czerwca 2003.
- Rozporządzenie Nr 50 Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 września 2003 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2003 r. Nr 252, poz. 6632), ogłoszony 29 września 2003.
- Rozporządzenie Nr 25 Wojewody Mazowieckiego z dnia 15 kwietnia 2005 r. w sprawie Nasielsko-Karniewskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 91, poz. 2457), ogłoszony 25 kwietnia 2005.
- Uchwała nr 34/13 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 18 lutego 2013 r. zmieniająca niektóre rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego dotyczące obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2013 r. poz. 2486), ogłoszony 27 lutego 2013.
- Uchwała nr 124/13 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 24 czerwca 2013 r. zmieniająca niektóre rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2013 r. poz. 7454), ogłoszony 2 lipca 2013.
- Uchwała nr 122/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 19 listopada 2024 r. w sprawie Nasielsko-Karniewskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2024 r. poz. 11350), ogłoszony 25 listopada 2024.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała nr 122/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Nasielsko-Karniewski Obszar Chronionego Krajobrazu?
W 7 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Winnica (26% formy), Nasielsk (23% formy), Pułtusk (22% formy) i Gzy (13% formy).
Który akt wyznaczył Nasielsko-Karniewski Obszar Chronionego Krajobrazu?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała Nr 59/X/90 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ciechanowie z 23 kwietnia 1990 (Dz. Urz. z 1990 r. Nr 8, poz .66). Później wydano jeszcze 9 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Marszałek Województwa Mazowieckiego.