Nadwkrzański Obszar Chronionego Krajobrazu

Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.

Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała nr 123/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego; pełną listę aktów podajemy niżej.

Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

Granice obszaru przecinają 20 gmin w województwie mazowieckim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.

• Gmina Strzegowo: 203,91 km², czyli 95% powierzchni gminy i 20% całego obszaru
• Gmina Glinojeck: 134,69 km², czyli 88% powierzchni gminy i 14% całego obszaru
• Gmina Siemiątkowo: 113,39 km², czyli 100% powierzchni gminy i 11% całego obszaru
• Gmina Sochocin: 93,57 km², czyli 77% powierzchni gminy i 9,4% całego obszaru
• Gmina Raciąż: 88,81 km², czyli 37% powierzchni gminy i 8,9% całego obszaru
• Gmina Radzanów: 70,54 km², czyli 71% powierzchni gminy i 7,1% całego obszaru
• Gmina Ciechanów: 51 km², czyli 36% powierzchni gminy i 5,1% całego obszaru
• Gmina Bieżuń: 45,07 km², czyli 37% powierzchni gminy i 4,5% całego obszaru
• Gmina Baboszewo: 43,6 km², czyli 27% powierzchni gminy i 4,4% całego obszaru
• Gmina Ojrzeń: 39,27 km², czyli 33% powierzchni gminy i 3,9% całego obszaru
• Gmina Nowe Miasto: 32,86 km², czyli 28% powierzchni gminy i 3,3% całego obszaru
• Gmina Stupsk: 24,64 km², czyli 21% powierzchni gminy i 2,5% całego obszaru
• Gmina Joniec: 19,78 km², czyli 27% powierzchni gminy i 2% całego obszaru
• Gmina Regimin: 18,64 km², czyli 17% powierzchni gminy i 1,9% całego obszaru
• Gmina Nasielsk: 8,87 km², czyli 4,3% powierzchni gminy i 0,9% całego obszaru

Pozostałe gminy (5)

• Raciąż: 5,05 km², czyli 60% powierzchni miasta i 0,5% całego obszaru
• Gmina Sońsk: 3,93 km², czyli 2,5% powierzchni gminy i 0,4% całego obszaru
• Gmina Lutocin: 1,16 km², czyli 0,9% powierzchni gminy i 0,1% całego obszaru
• Gmina Płońsk: 0,08 km², czyli 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru
• Gmina Zawidz: 0 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego obszaru

Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.

Miejscowości z punktem w granicach obszaru (216, wymieniamy 60): Ciechanów: Baraki Chotumskie, Chotum, Modełka, Modła, Nowa Wieś, Rutki-Begny, Rutki-Borki, Rydzewo, Wola Pawłowska, Wólka Rydzewska; Glinojeck: Bielawy, Brody Młockie, Budy Rumockie, Dukt, Faustynowo, Glinojeck, Juliszewo, Kondrajec Szlachecki, Krusz, Lipiny, Luszewo, Malużyn, Nowy Garwarz, Ogonowo, Ościsłowo, Płaciszewo, Rumoka, Sadek, Śródborze, Stary Garwarz, Strzeszewo, Sulerzyż, Wkra, Wola Młocka, Wólka Garwarska, Zalesie, Żeleźnia; Ojrzeń: Baraniec, Luberadz, Luberadzyk, Młock-Kopacze, Osada-Wola, Radziwie, Zielona; Sońsk: Marianowo; Radzanów: Bębnówko, Bębnowo, Bieżany, Bojanowo, Budy-Matusy, Gradzanowo Włościańskie, Gradzanowo Zbęskie, Gradzanowo Zbęskie-Kolonia, Józefowo, Radzanów, Radzanówek, Trzciniec, Zbrzeźnia, Zgliczyn Witowy, Zieluminek.

Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (84, wymieniamy 60): Ciechanów: Gorysze, Kanigówek, Rutki-Głowice, Rutki-Marszewice, Ujazdówek; Glinojeck: Kowalewko, Stare Szyjki, Szyjki; Ojrzeń: Brodzięcin, Halinin, Kałki, Młock, Nowa Wieś, Obrąb, Przyrowa, Wola Wodzyńska; Regimin: Pawłówko, Pawłowo, Pniewo-Czeruchy, Pniewo Wielkie; Sońsk: Bądkowo; Radzanów: Bońkowo Kościelne, Bońkowo Podleśne, Luszewo, Ratowo, Zgliczyn Kościelny; Strzegowo: Budy Kowalewkowskie, Kowalewko, Mączewo, Parówki, Syberia; Stupsk: Dunaj, Konopki, Morawy, Strzałkowo; Nasielsk: Borkowo, Cieksyn, Dobra Wola, Zaborze; Raciąż: Raciąż; Baboszewo: Budy Radzymińskie, Dramin, Dziektarzewo-Wylaty, Kiełki, Kiełki-Osada, Lachówiec, Sarbiewo; Joniec: Joniec, Joniec-Kolonia, Popielżyn Górny, Popielżyn-Zawady, Sobieski, Szumlin; Nowe Miasto: Gucin, Karolinowo, Miszewo B, Nowosiółki; Raciąż: Kocięcin-Tworki, Koziebrody, Kraszewo-Gaczułty. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.

Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 14 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.

Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.

• Akt o utworzeniu: Uchwała Nr 59/X/90 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ciechanowie z dnia 23 kwietnia 1990 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa ciechanowskiego (Dz. Urz. z 1990 r. Nr 8, poz. 66).
• Rozporządzenie Nr 8/1998 Wojewody Ciechanowskiego z dnia 22 maja 1998 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa ciechanowskiego (Dz. Urz. Nr 16 poz. 71).
• Rozp. Woj. Maz. z dnia 31-03-1999 (Dz.U.Woj.Maz. Nr 10 poz. 92).
• Rozporządzenie Nr 61 Wojewody Mazowieckiego z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2002 r. Nr 203, poz. 4939), ogłoszony 3 sierpnia 2002.
• Rozporządzenie Nr 35 Wojewody Mazowieckiego z dnia 23 czerwca 2003 r. zmieniające rozporządzenie nr 61 z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2003 r. Nr 172, poz. 4213), ogłoszony 27 czerwca 2003.
• Rozporządzenie Nr 50 Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 września 2003 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2003 r. Nr 252, poz. 6632), ogłoszony 29 września 2003.
• Rozporządzenie Nr 24 Wojewody Mazowieckiego z dnia 15 kwietnia 2005 r. w sprawie Nadwkrzańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 91, poz. 2456), ogłoszony 25 kwietnia 2005.
• Rozporządzenie Nr 12 Wojewody Mazowieckiego z dnia 3 kwietnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie Nadwkrzańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2007 r. Nr 67, poz. 1527), ogłoszony 5 kwietnia 2007.
• Uchwała Nr 34/13 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 18 lutego 2013 r. zmieniająca niektóre rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego dotyczące obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z 2013 r. poz. 2486), ogłoszony 27 lutego 2013.
• UCHWAŁA NR 6/17 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO z dnia 24 stycznia 2017 r. zmieniająca rozporządzenie Wojewody Mazowieckiego w sprawie Nadwkrzańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2017 r. poz. 1183), ogłoszony 7 lutego 2017.
• UCHWAŁA NR 143/17 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO z dnia 27 września 2017 r. zmieniająca rozporządzenie Wojewody Mazowieckiego w sprawie Nadwkrzańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2017 r. poz. 8795), ogłoszony 6 października 2017.
• UCHWAŁA NR 65/18SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO z dnia 22 maja 2018 r. zmieniająca rozporządzenie Wojewody Mazowieckiego w sprawie Nadwkrzańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2018 r. poz. 5672), ogłoszony 29 maja 2018.
• UCHWAŁA NR 26/18SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO z dnia 19 grudnia 2018 r. zmieniająca rozporządzenie Wojewody Mazowieckiego w sprawie Nadwkrzańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2018 r. poz. 13181), ogłoszony 28 grudnia 2018.
• Uchwała nr 123/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 19 listopada 2024 r. w sprawie Nadwkrzańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2024 r. poz. 11351), ogłoszony 25 listopada 2024.

Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.

Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.

Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.

Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.

• Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
• GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
• Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości