Nadnidziański Park Krajobrazowy

Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu.

Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Uchwała Nr XLVIII/676/18 Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego; pełną listę aktów podajemy niżej. Forma ma otulinę o powierzchni 263,39 km². Otulina nie jest częścią formy i nie niesie jej zakazów; jest strefą, która ma ją osłaniać przed zagrożeniami z zewnątrz.

Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

Granice parku przecinają 9 gmin w województwie świętokrzyskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam.

• Gmina Pińczów: 103,08 km², czyli 48% powierzchni gminy i 45% całego parku
• Gmina Wiślica: 72,1 km², czyli 72% powierzchni gminy i 32% całego parku
• Gmina Złota: 20,37 km², czyli 25% powierzchni gminy i 8,9% całego parku
• Gmina Nowy Korczyn: 15,67 km², czyli 13% powierzchni gminy i 6,8% całego parku
• Gmina Imielno: 8,19 km², czyli 8,1% powierzchni gminy i 3,6% całego parku
• Gmina Michałów: 4,52 km², czyli 4% powierzchni gminy i 2% całego parku
• Gmina Kije: 3,52 km², czyli 3,5% powierzchni gminy i 1,5% całego parku
• Gmina Opatowiec: 1,2 km², czyli 1,7% powierzchni gminy i 0,5% całego parku
• Gmina Busko-Zdrój: 0,48 km², czyli 0,2% powierzchni gminy i 0,2% całego parku

Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.

Miejscowości z punktem w granicach parku (27): Nowy Korczyn: Czarkowy, Stary Korczyn, Winiary Dolne; Wiślica: Chotel Czerwony, Gorysławice, Kobylniki, Sielec, Skorocice, Skotniki Dolne, Skotniki Górne, Szczerbaków, Szczytniki, Wiślica; Pińczów: Bogucice Drugie, Gacki, Kopernia, Kowala, Krzyżanowice Dolne, Krzyżanowice Średnie, Nowa Zagość, Pasturka, Skowronno Dolne, Skowronno Górne, Stara Zagość, Zakrzów; Złota: Chroberz, Żurawniki.

Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (27): Busko-Zdrój: Kameduły; Nowy Korczyn: Żukowice; Wiślica: Brzezie, Górki, Jurków, Koniecmosty, Kuchary, Łatanice; Imielno: Sobowice, Stawy; Kije: Umianowice; Michałów: Pawłowice; Pińczów: Bogucice Pierwsze, Brzeście, Gacki-Osiedle, Grochowiska, Leszcze, Młodzawy Małe, Pińczów, Skrzypiów, Winiary, Włochy; Złota: Biskupice, Niegosławice, Nieprowice, Rudawa, Wojsławice. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.

Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 7 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.

Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.

• Akt o utworzeniu: Uchwała Nr XVII/187/86 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 19 grudnia 1986 r. w sprawie ustanowienia Zespołu Parków Krajobrazowych Ponidzia (Dz. Urz.z 1987 r. Nr 2, poz. 2), ogłoszony 10 stycznia 1987.
• Rozporządzenie nr 14/94 Wojewody Kieleckiego z dnia 14 września 1994 r. w sprawie Zespołu Parków Krajobrazowych Gór Świętokrzyskich i Ponidzia (Dz. Urz. z 1994 r.Nr 9, poz. 82).
• Rozporządzenie Nr 336/2001 Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 17 października 2001 r. w sprawie utworzenia Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych (Dz. Urz. Woj. Świętokrzyskiego Nr 108, poz. 1272, z 2002 r. Nr 8, poz. 67 i z 2003 r. Nr 6, poz. 84).
• Rozporządzenie Nr 76/2005 Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 14 lipca 2005 r. w sprawie Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 156, poz.1937), ogłoszony 20 lipca 2005.
• Rozporządzenie Nr 6/2009 Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2009 r. Nr 42, poz. 618), ogłoszony 23 lutego 2009.
• UCHWAŁA Nr XLIX/874/14 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO z dnia 13 listopada 2014 r. w sprawie utworzenia Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2014 r. poz. 3148), ogłoszony 25 listopada 2014.
• UCHWAŁA NR XLVIII/676/18 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO z dnia 17 września 2018 r. w sprawie zmiany uchwały Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego Nr XLIX/874/14 z dnia 13 listopada 2014 r. w sprawie utworzenia Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2018 r. poz. 3318), ogłoszony 24 września 2018.

Rejestr notuje, że dla parku nie obowiązuje plan ochrony.

Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.

Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.

Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.

Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.

• Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
• GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
• Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości