Czym jest Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu
Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.
Co ta forma oznacza dla budowy
Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała Nr 242/XIX/20 Sejmiku Województwa Pomorskiego; pełną listę aktów podajemy niżej.
Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W których gminach leży Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu
Granice obszaru przecinają 6 gmin w województwie pomorskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.
- Gmina Przywidz: 87,02 km², czyli 67% powierzchni gminy i 56% całego obszaru
- Gmina Somonino: 22,6 km², czyli 20% powierzchni gminy i 15% całego obszaru
- Gmina Kolbudy: 20,38 km², czyli 25% powierzchni gminy i 13% całego obszaru
- Gmina Nowa Karczma: 12,69 km², czyli 11% powierzchni gminy i 8,1% całego obszaru
- Gmina Żukowo: 9,51 km², czyli 5,8% powierzchni gminy i 6,1% całego obszaru
- Gmina Trąbki Wielkie: 3,53 km², czyli 2,2% powierzchni gminy i 2,3% całego obszaru
Miejscowości w granicach obszaru
Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.
Miejscowości z punktem w granicach obszaru (24): Kolbudy: Babidół, Czapielsk; Przywidz: Borzyszewo, Gromadzin, Huta Dolna, Huta Górna, Jodłowno, Klonowo Dolne, Kozia Góra, Marszewo, Marszewska Góra, Marszewska Kolonia, Michalin, Piekło Dolne, Pomlewo, Przywidz, Pustkowo, Rudzina, Stoszewo, Szklana Góra, Ząbrsko Dolne, Ząbrsko Górne, Zalesie Przywidzkie; Nowa Karczma: Jasiowa Huta.
Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (20): Kolbudy: Buszkowy, Kolbudy, Łapino, Ostróżki, Pręgowo; Przywidz: Czarna Huta, Klonowo Górne, Nowa Wieś Przywidzka, Piekło Górne, Stara Huta, Trzepowo; Trąbki Wielkie: Mierzeszyn; Somonino: Egiertowo, Kamela; Żukowo: Babi Dół, Łapino Kartuskie; Nowa Karczma: Grabówko, Sztofrowa Huta, Szumleś Królewski, Szumleś Szlachecki. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.
Akty prawne w rejestrze
Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 8 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.
Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.
- Akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 5/94 z dnia 8 listopada 1994 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu, określenia granic parków krajobrazowych i wyznaczenia wokół nich otulin oraz wprowadzenia obowiązujących w nich zakazów i ograniczeń (Dz. Urz.z 1994 r. Nr 27, poz. 139), ogłoszony 25 listopada 1994.
- Rozporządzenie Nr 11/98 Wojewody Gdańskiego z dnia 3 września 1998 r. zmieniacze rozporządzenie nr 5/94 z dnia 8 listopada 1994 w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu, określenia granic parków krajobrazowych i utworzenia wokół nich otulin oraz wprowadzenia obowiązujących w nich zakazów i ograniczeń (Dz. Urz. z 1998 r. Nr 59, poz. 294), ogłoszony 14 września 1998.
- ROZPORZĄDZENIE Nr 66/05 Wojewody Pomorskiego z dnia 24 marca 2005 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie pomorskim (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 29, poz. 585), ogłoszony 29 marca 2005.
- Rozporządzenie Nr 23/07 Wojewody Pomorskiego z dnia 6 lipca 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie pomorskim (Dz. Urz. z 2007 r. Nr 117, poz. 2036), ogłoszony 13 lipca 2007.
- UCHWAŁA Nr 1161/XLVII/10 Sejmiku Województwa Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2010 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie pomorskim (Dz. Urz. z 2010 r. Nr 80, poz. 1455), ogłoszony 2 czerwca 2010.
- UCHWAŁA NR 259/XXIV/16 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO z dnia 25 lipca 2016 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie pomorskim (Dz. Urz. z 2016 r. poz. 2942), ogłoszony 16 sierpnia 2016.
- UCHWAŁA NR 539/XLIX/18 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO z dnia 24 września 2018 r. w sprawie Przywidzkiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2018 r. poz. 3909), ogłoszony 16 października 2018.
- UCHWAŁA NR 242/XIX/20 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO z dnia 24 lutego 2020 r. w sprawie Przywidzkiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2020 r. poz. 1621), ogłoszony 26 marca 2020.
Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu
Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te dane
Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.
Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.
- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości
Najczęściej zadawane pytania
Czy w granicach obszaru można wybudować dom?
To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała Nr 242/XIX/20 Sejmiku Województwa Pomorskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.
W których gminach leży Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu?
W 6 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Przywidz (56% formy), Somonino (15% formy), Kolbudy (13% formy) i Nowa Karczma (8,1% formy).
Który akt wyznaczył Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu?
Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Nr 5/94 z 8 listopada 1994 (Dz. Urz.z 1994 r. Nr 27, poz. 139). Później wydano jeszcze 7 aktów dotyczących tej formy.
Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?
Według rejestru: Marszałek Województwa Pomorskiego.