Gmina po gminie
| Gmina | PM2,5 | Benzo(a)piren |
|---|---|---|
| Koniecpol | 8,60 µg/m³ | 0,92 ng/m³ |
| Dąbrowa Zielona | 9,06 µg/m³ | 0,94 ng/m³ |
| Lelów | 9,69 µg/m³ | 1,01 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Kruszyna | 10,25 µg/m³ | 1,07 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Przyrów | 10,48 µg/m³ | 1,03 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Kłomnice | 10,70 µg/m³ | 1,30 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Janów | 12,12 µg/m³ | 1,24 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Olsztyn | 12,37 µg/m³ | 1,18 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Starcza | 12,44 µg/m³ | 1,60 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Kamienica Polska | 13,01 µg/m³ | 1,92 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Mstów | 13,07 µg/m³ | 1,46 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Rędziny | 14,10 µg/m³ | 1,51 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Mykanów | 14,16 µg/m³ | 1,56 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Konopiska | 14,29 µg/m³ | 1,69 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Poczesna | 15,44 µg/m³ | 1,73 ng/m³ponad poziom docelowy |
| Blachownia | 15,47 µg/m³ | 2,08 ng/m³ponad poziom docelowy |
Kolejność od najczystszej, według rocznej średniej PM2,5 za 2025 rok.
Poziom docelowy benzo(a)pirenu przekracza 14 z 16 gmin powiatu częstochowskiego. Ten wskaźnik idzie za spalaniem węgla i drewna w domowych piecach, więc różnice między sąsiadującymi gminami biorą się głównie z tego, czym się tu ogrzewa.
To średnia z całego roku dla obszaru gminy. W mroźny wieczór przy ulicy ogrzewanej węglem bywa wielokrotnie gorzej, a kilkaset metrów dalej, poza zagłębieniem terenu, wyraźnie lepiej. Ta liczba mówi, jakie powietrze jest tu przeciętnie, i tylko tyle.
Skąd pochodzą te dane
Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, wyniki modelowania jakości powietrza dla siatki kilometrowej, publikowane w serwisie mapowym GIOŚ. Rok 2025, a dla porównania 2021. Pobraliśmy je 4 września 2026 i uśredniliśmy kwadraty wpadające w granice gminy, wyznaczone rejestrem granic PRG prowadzonym przez GUGiK.
GIOŚ publikuje wyniki modelu, a nie pomiary z każdego z tych kwadratów. Pomiar ze stacji jest twardszy, bo pokazuje, co faktycznie było w powietrzu, ale opisuje tylko punkt, w którym ta stacja stoi. Stacji jest w Polsce około dwustu i w większości gmin nie stoi żadna, więc model jest tu jedynym źródłem, jakie w ogóle istnieje. Ma swoją niepewność, którą GIOŚ opisuje w rocznej ocenie jakości powietrza.
Najczęściej zadawane pytania
Gdzie w powiecie częstochowskim jest najczystsze powietrze?
Według modelu GIOŚ za rok 2025 najniższą roczną średnią PM2,5 ma Koniecpol, 8,60 µg/m³, a najwyższą Blachownia, 15,47 µg/m³. Przy konkretnym adresie decyduje jednak to, czym ogrzewa się najbliższe sąsiedztwo: roczna średnia całej gminy nie widzi pojedynczej ulicy.
Dlaczego sąsiednie gminy różnią się wynikiem?
Najczęściej za sprawą ogrzewania i ukształtowania terenu. Gmina z siecią gazową i ciepłowniczą wypada lepiej od sąsiedniej, gdzie zostały kotły na węgiel, a dolina zbiera dym, którego wysoczyzna obok nie zatrzymuje. Do tego dochodzą drogi tranzytowe i większe zakłady.