Tereny górnicze i szkody górnicze w gminie Łagów (rejestr PIG-PIB, odczyt 6 października 2026)

Teren górniczy to, w słowach ustawy, przestrzeń objęta przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych zakładu górniczego (art. 6 ust. 1 pkt 15 Prawa geologicznego i górniczego). Jego granice wyznacza się dla konkretnej kopalni, a Państwowy Instytut Geologiczny publikuje je w rejestrze MIDAS.

Tereny, które notują rejestry, zajmują w gminie Łagów niewielką część powierzchni: teren górniczy odkrywki 0,2%, zniesione tereny górnicze 1%. O konkretnej działce rozstrzyga więc to, czy leży w ich granicach.

Rejestr obejmuje tereny wyznaczone dla kopalń, które mają koncesję. Teren znika z niego po zniesieniu, a archiwum zniesionych terenów, które udostępnia PIG-PIB, jest wybiórcze. Dawne wyrobiska, zwłaszcza stare i płytkie, mogą nie figurować w żadnym publicznym rejestrze, więc brak wpisu opisuje stan rejestru i niczego nie przesądza o gruncie.

Rejestr wymienia w gminie Łagów jeden teren górniczy, który sięga w granice gminy.

Datę ważności podajemy tak, jak zapisano ją w rejestrze. Nie oznacza ona dnia, w którym kopalnia kończy wydobycie: rejestr prowadzi niektóre tereny jako aktualne także po tej dacie.

Teren górniczy odkrywki jest zwykle dużo większy od samego wyrobiska, bo obejmuje zasięg przewidywanych wpływów, przede wszystkim odwodnienia, które obniża poziom wód podziemnych. Skutki to częściej osiadanie gruntu i wysychanie studni niż pęknięcia od wstrząsów.

Archiwum rejestru notuje w gminie Łagów zniesiony teren górniczy, którego nie zastąpił teren o tej samej nazwie. Skutki dawnego wydobycia mogą się ujawnić także po zniesieniu terenu, a roszczenie kieruje się wtedy do następcy kopalni.

• Sieniawa Siodło VIII i Siodło IX - węgiel brunatny, złoże Sieniawa 1, zniesiony 02.09.2025, 1% powierzchni gminy

Kategorii terenu górniczego nie ma w publicznym rejestrze. Dla konkretnej działki poda ją przedsiębiorca prowadzący kopalnię: zapytaj o przewidywane wpływy eksploatacji i kategorię terenu, zanim zaprojektujesz dom albo podpiszesz umowę.

Tereny górnicze uwzględnia się też w planie ogólnym gminy i w planie miejscowym (art. 104 Prawa geologicznego i górniczego), więc warto poprosić gminę o wypis i wyrys z planu dla działki.

Nadzór nad kopalnią sprawuje Okręgowy Urząd Górniczy w Poznaniu.

Zasady są te same wszędzie: za szkodę odpowiada przedsiębiorca, którego kopalnia ją wyrządziła, potem jego następca prawny, a gdy żadnego nie ma, Skarb Państwa reprezentowany przez organ nadzoru górniczego (art. 144 i 146 Prawa geologicznego i górniczego).

Najpierw zgłasza się roszczenie odpowiedzialnemu. Do sądu można pójść, gdy odmówi ugody albo nie odpowie w 30 dni (art. 151). Roszczenie przedawnia się po 5 latach od dowiedzenia się o szkodzie (art. 149), a te same zasady stosuje się do zapobiegania szkodom (art. 150).

Rejestry dają tu niewiele, więc o konkretnej działce trzeba zapytać tam, gdzie dokumenty powstają.

• Wypis i wyrys z planu miejscowego albo planu ogólnego - tereny górnicze trafiają do planów (art. 104), a plan dla terenu górniczego bywa najpełniejszym źródłem warunków budowy
• Informacja od przedsiębiorcy górniczego o przewidywanych wpływach i kategorii terenu dla działki
• Okręgowy urząd górniczy - który przedsiębiorca prowadzi kopalnię i czy teren jest nadal czynny
• Oględziny budynku - pęknięcia, odchylenie od pionu, zabezpieczenia konstrukcji wykonane przy budowie
• Raport mScanner - teren górniczy pod wpisanym adresem, granica w promieniu 250 m i, w Górnośląskim Zagłębiu, dawna eksploatacja pod adresem; podgląd bezpłatny

Tereny górnicze dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.

Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu w gminie Łagów - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.

Źródło danych: Państwowy Instytut Geologiczny (PIG-PIB), rejestr terenów górniczych MIDAS, odczyt 6 października 2026. Najnowszy teren w rejestrze ustanowiono 13 kwietnia 2026, najnowszy zniesiono 3 lipca 2026.

Dane przetworzył mScanner: granice terenów przycięliśmy do granicy gminy z Państwowego Rejestru Granic, nakładające się tereny policzyliśmy raz, a z 71 czynnych terenów zostawiliśmy tylko kopalnie węgla kamiennego, rud miedzi, soli i węgla brunatnego. Pomijamy złoża oraz tereny górnicze gazu, wód leczniczych i kruszyw.

Zestawienie dawnej eksploatacji, które prowadzi PIG-PIB, obejmuje tylko Górnośląskie Zagłębie Węglowe. Dla pozostałych zagłębi takich danych nie ma.

Rejestr MIDAS nie podaje, kto prowadzi kopalnię. Nazwy kopalń i przedsiębiorców przy terenach to nasze zestawienie ze stron przedsiębiorców, Spółki Restrukturyzacji Kopalń i komunikatów branżowych, sprawdzone w październiku 2026 r.; przed zgłoszeniem szkody potwierdź je w okręgowym urzędzie górniczym.