Skąd wiadomo, co się buduje
Rejestr Wniosków, Decyzji i Zgłoszeń (RWDZ) prowadzi Główny Urząd Nadzoru Budowlanego i zapisuje w nim każdą decyzję o pozwoleniu na budowę wydaną w Polsce od 2016 roku. Wpis powstaje w momencie wydania decyzji przez starostę albo prezydenta miasta, więc rejestr wyprzedza to, co widać na działce, zwykle o kilkanaście miesięcy.
Każdy wpis niesie kategorię obiektu, rodzaj zamierzenia i numer działki. Kategoria I to domy jednorodzinne, XIII budynki wielorodzinne, XVII handel i usługi, XVIII hale przemysłowe i magazyny, XXVI sieci - prąd, gaz, woda, kanalizacja. Po tych kodach da się odróżnić osiedle od gazociągu.
Rejestr pokazuje, na co urząd wydał zgodę. Termin rozpoczęcia prac zostaje w rękach inwestora i nie trafia do żadnej ewidencji, więc daty wbicia łopaty trzeba szukać gdzie indziej. Nawet w tej postaci jest to znacznie więcej, niż widać z okna.
Czego rejestr nie pokazuje dla tej jednostki
Ogólnopolski rejestr RWDZ nie przypisuje dotąd decyzji osobno do tej jednostki. Najczęstszy powód jest administracyjny: gmina powstała lub zmieniła granice później niż kody, którymi posługują się urzędy wprowadzające wpisy, więc pozwolenia z jej terenu księgowane są pod jednostką macierzystą.
Pusta kolumna mówi tyle, że rejestr nie pozwala oddzielić tutejszych decyzji od sąsiednich. Dopóki tak jest, uczciwiej jest to napisać niż postawić zero.
Sprawdzenie punktowe działa mimo to: wyszukiwarka GUNB przyjmuje numer działki i obręb, a raport o nieruchomości pokazuje pozwolenia w promieniu kilkuset metrów od wskazanego adresu, niezależnie od tego, pod którą jednostkę są zapisane.
Sąsiednie gminy powiatu białostockiego
Nowe pozwolenia w latach 2023-2025 rozłożyły się w powiecie tak: gmina Choroszcz 1 175, gmina Juchnowiec Kościelny 1 166, gmina Zabłudów 1 120, gmina Supraśl 1 099, gmina Wasilków 1 043, gmina Dobrzyniewo Duże 808, gmina Turośń Kościelna 628, gmina Łapy 300, gmina Tykocin 186, gmina Gródek 167, gmina Michałowo 145, gmina Czarna Białostocka 119, gmina Suraż 77, gmina Poświętne 48, gmina Zawady 27.
Granica gminy nie zatrzymuje budowy po sąsiedzku. Jeśli kupujesz przy samej granicy, warto spojrzeć na obie jednostki naraz.
Co z tego wynika przy zakupie
Zestawienie dla całej jednostki opisuje tło. O tym, co stanie przy Twoim płocie, decyduje kilkaset metrów wokół adresu, a to sprawdza się punktowo.
Trzy pytania warto zadać w tej kolejności: czy działka jest objęta planem miejscowym, co plan dopuszcza na sąsiednich terenach i jakie pozwolenia wydano w promieniu kilkuset metrów w ostatnich latach. Pierwsze dwa mówią, co wolno; trzecie - co ktoś już postanowił zrobić. Jak sprawdzić to po kolei, źródło po źródle, opisujemy w poradniku o sprawdzaniu okolicy.
Jak sprawdzić pozwolenia samodzielnie
Liczby na tej stronie opisują całą jednostkę. Dla pojedynczej działki rejestr też jest otwarty i darmowy.
- Wyszukiwarka RWDZ na wyszukiwarka.gunb.gov.pl - po numerze działki, obrębie albo ulicy; pokazuje kategorię, nazwę zamierzenia i datę decyzji
- Mapa w tej samej wyszukiwarce - pozwolenia naniesione na działki, więc widać sąsiedztwo, a nie tylko adres
- Wydział architektury starostwa lub urzędu miasta - wgląd w decyzję i jej załączniki, na wniosek
Gdzie zobaczyć to dla konkretnego adresu
Ta strona opisuje całą jednostkę. Pozwolenia na budowę w sąsiedztwie dla pojedynczego adresu - razem z 31 innymi warstwami danych - pokazuje raport o nieruchomości mScanner: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.
Podgląd raportu jest darmowy dla każdego adresu w gminie Grabówka - zobaczysz, co dla niego mamy, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 29,99 zł za adres, taniej w pakiecie 3 lub 5 raportów.
Skąd pochodzą te liczby
Rejestr Wniosków, Decyzji i Zgłoszeń (RWDZ) Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego, w wersji zbiorczej udostępnianej do pobrania. Pobraliśmy pełny rejestr dla wszystkich szesnastu województw i przypisaliśmy decyzje do gmin po kodzie TERYT zapisanym w samym rejestrze, a tam, gdzie to pole jest puste - po numerze jednostki ewidencyjnej z tego samego wpisu. Cztery miasta wojewódzkie mają je puste w komplecie, więc bez tego drugiego klucza wypadłyby z zestawienia z zerem. Żadna decyzja nie jest przypisywana na podstawie odległości ani zasięgu mapy.
Pozwolenie jest zgodą na budowę i tyle z niego wynika. Część inwestorów nigdy z niej nie korzysta, część zaczyna po kilku latach, a jedno pozwolenie potrafi obejmować i pojedynczy dom, i całe osiedle. Liczby opisują więc skalę zamiarów budowlanych, a stan faktyczny na działce potwierdza dopiero wizyta na miejscu.
Rejestr zapisuje decyzje w sprawie pozwolenia na budowę i nie wyróżnia w tym pliku odmów. Liczby obejmują więc wszystkie wydane decyzje, a udziału odmów wśród nich z tego pliku odczytać się nie da. Osobno prowadzone są zgłoszenia budowlane - w naszych liczbach ich nie ma, bo w skali kraju blisko dziewięć na dziesięć zgłoszeń dotyczy przyłączy i sieci.
Najnowsze miesiące dopływają do rejestru z opóźnieniem, więc zestawienia zamykamy na ostatnim pełnym okresie: dane do lipca 2026, stan rejestru na 20 sierpnia 2026.
- GUNB, Rejestr Wniosków, Decyzji i Zgłoszeń (RWDZ) - wyszukiwarka.gunb.gov.pl
- Okres zestawienia: decyzje od 2016 roku, dane do lipca 2026 włącznie
- Kategorie obiektów według załącznika do ustawy Prawo budowlane
Najczęściej zadawane pytania
Czy każde pozwolenie oznacza, że budowa ruszy?
Nie. Pozwolenie jest zgodą, z której inwestor może skorzystać, ale nie musi - część decyzji wygasa niewykorzystana, część wchodzi w życie po latach. Rejestr pokazuje zamiary budowlane potwierdzone decyzją urzędu; budynki oddane do użytku liczy osobna statystyka GUS.
Jak sprawdzić, co powstanie obok mojego adresu?
Wyszukiwarka RWDZ na stronie GUNB przyjmuje numer działki i obręb, a jej wersja mapowa nanosi pozwolenia na działki, więc widać także sąsiedztwo. Równolegle warto sprawdzić plan miejscowy dla sąsiednich terenów - on mówi, co wolno tam postawić w przyszłości.
Czy w tych liczbach są zgłoszenia budowlane?
Nie. Zgłoszenia prowadzone są w rejestrze osobno, a blisko dziewięć na dziesięć dotyczy w skali kraju przyłączy i sieci. Doliczenie ich zawyżyłoby obraz budowy o prace, które niczego nie budują, więc zestawienia obejmują wyłącznie decyzje o pozwoleniu na budowę.