--- title: "Ochrona przyrody - powiat zawierciański, formy ochrony gmina po gminie" description: "Formy ochrony przyrody w 10 gminach powiatu zawierciańskiego. Rejestr notuje je w 10 z nich. Które to formy, ile powierzchni obejmują i co znaczą przy budowie." url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/powiat/zawiercianski" lang: "pl" updated: "2026-09-10" source: "mScanner" --- # Ochrona przyrody - powiat zawierciański > mScanner › Ochrona przyrody › śląskie › zawierciański 10 gmin powiatu zawierciańskiego i to, co o nich mówi Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody. Obszarowe formy ochrony sięgają 10 z nich. ## W skrócie - Formy ochrony przyrody obejmują część terenu w **10** z 10 gmin. - Park narodowy albo rezerwat, czyli forma z ustawowym zakazem zabudowy: **4** gminy. - Mediana udziału chronionej powierzchni wśród gmin objętych ochroną: **32%**. ## Formy ochrony gmina po gminie Udział powierzchni objętej formami ochrony przyrody: Ogrodzieniec 84%, Pilica 61%, Łazy 53%, Zawiercie 48%, Włodowice 42%, Kroczyce 22%, Szczekociny 10%, Żarnowiec 10%, Irządze 2,3%, Poręba poniżej 0,1%. Udziały liczymy, przecinając granice form z granicą każdej gminy, więc obszar sąsiada nie powiększa tutejszego wyniku. Formy nakładają się na siebie, dlatego udział łączny to suma mnogościowa, a nie suma udziałów. ## Które formy ochrony leżą w powiecie zawierciańskim Rejestr wymienia tutaj między innymi: Park Krajobrazowy „Orlich Gniazd”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Ostoja Kroczycka”, Obszar Chronionego Krajobrazu „Otulina Parku Krajobrazowego Orlich Gniazd i Parku Krajobrazowego Stawki”, Kępina Rezerwat Przyrody, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Źródła Rajecznicy”, Rezerwat Przyrody „Góra Zborów”, Rezerwat Przyrody „Góra Chełm”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Ostoja Środkowojurajska”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Łąki Dąbrowskie”, Pomnik Przyrody „Zespół źródeł rzeki Centurii zlokalizowany w miejscowości Hutki Kanki, Gmina Łazy”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Buczyny w Szypowicach i Las Niwiski”, Rezerwat Przyrody „Ruskie Góry”, Rezerwat Przyrody „Smoleń”, Użytek Ekologiczny „Źródliska w Pilicy-Piaski”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Dolina Górnej Pilicy”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Suchy Młyn”, Miechowsko-Działoszycki Obszar Chronionego Krajobrazu, Użytek Ekologiczny „Białe Błota”, Użytek Ekologiczny „Smuga”, Użytek Ekologiczny „Mokradło”, Użytek Ekologiczny „Kaczeniec”, Użytek Ekologiczny „Stawki”, Użytek Ekologiczny „Jeziorka”, Użytek Ekologiczny „Bagienko”, Obszar Chronionego Krajobrazu Wyżyny Miechowskiej. Jedna forma ciągnie się zwykle przez kilka gmin naraz, więc ta sama nazwa wraca na kilku stronach poniżej. ## Gdzie zabudowa jest wykluczona wprost z ustawy Park narodowy albo rezerwat przyrody leży w tych gminach: Irządze 1,3%, Pilica 1,1%, Kroczyce 0,4%, Łazy 0,2%. W parku narodowym i w rezerwacie przyrody zakaz zabudowy wynika wprost z ustawy. Art. 15 ust. 1 zabrania budowy i przebudowy obiektów budowlanych oraz urządzeń technicznych poza tymi, które służą samej formie ochrony, i nie zależy to od żadnej uchwały. ## Skąd pochodzą te liczby Granice form ochrony pochodzą z Centralnego Rejestru Form Ochrony Przyrody (usługa pobierania GDOŚ), przecięte z granicami gmin z Państwowego Rejestru Granic. Stan u nas: 10 września 2026. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim tego, co dopiero przechodzi procedurę: zmiany granic obszarów Natura 2000 są w usłudze GDOŚ wydzielone jako konsultowane, a nowy użytek ekologiczny trafia do rejestru dopiero po uchwale rady gminy. Nie ma w nim też samych zakazów. Dla wszystkiego poza parkiem narodowym i rezerwatem wybiera je akt powołujący daną formę i ten akt trzeba przeczytać osobno. ## Najczęściej zadawane pytania ### Które gminy powiatu zawierciańskiego leżą w formach ochrony przyrody? Rejestr notuje obszarowe formy ochrony w 10 z 10 gmin: Ogrodzieniec (84% powierzchni), Pilica (61% powierzchni), Łazy (53% powierzchni), Zawiercie (48% powierzchni), Włodowice (42% powierzchni), Kroczyce (22% powierzchni), Szczekociny (10% powierzchni), Żarnowiec (10% powierzchni), Irządze (2,3% powierzchni), Poręba (poniżej 0,1% powierzchni). ## Powiązane strony - [Ochrona przyrody - Ogrodzieniec](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/ogrodzieniec) — Formy ochrony na 84% powierzchni, 1 pomnik przyrody. - [Ochrona przyrody - Pilica](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/pilica) — Formy ochrony na 61% powierzchni, 32 pomniki przyrody. - [Ochrona przyrody - Łazy](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/lazy) — Formy ochrony na 53% powierzchni, 1 pomnik przyrody. - [Ochrona przyrody - Zawiercie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/zawiercie) — Formy ochrony na 48% powierzchni, 2 pomniki przyrody. - [Ochrona przyrody - Włodowice](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wlodowice) — Formy ochrony na 42% powierzchni, 3 pomniki przyrody. - [Ochrona przyrody - Kroczyce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/kroczyce) — Formy ochrony na 22% powierzchni, 2 pomniki przyrody. - [Ochrona przyrody - Szczekociny](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/szczekociny) — Formy ochrony na 10% powierzchni, 20 pomników przyrody. - [Ochrona przyrody - Żarnowiec](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/zarnowiec) — Formy ochrony na 10% powierzchni, 24 pomniki przyrody. - [Ochrona przyrody - Irządze](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/irzadze) — Formy ochrony na 2,3% powierzchni, 8 pomników przyrody. - [Ochrona przyrody - Poręba](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/poreba) — Formy ochrony na poniżej 0,1% powierzchni, 4 pomniki przyrody. - [Ochrona przyrody - województwo śląskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/slaskie) — Zestawienie dla wszystkich gmin województwa śląskiego. ## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości Formy ochrony przyrody i 32 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokazuje, które informacje mamy o Twoim adresie. [Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)