---
title: "Ochrona przyrody - powiat tomaszowski (lubelskie), formy ochrony gmina po gminie"
description: "Formy ochrony przyrody w 13 gminach powiatu tomaszowskiego. Rejestr notuje je w 12 z nich. Które to formy, ile powierzchni obejmują i co znaczą przy budowie."
url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/powiat/tomaszowski"
lang: "pl"
updated: "2026-09-10"
source: "mScanner"
---

# Ochrona przyrody - powiat tomaszowski (lubelskie)

> mScanner › Ochrona przyrody › lubelskie › tomaszowski

13 gmin powiatu tomaszowskiego i to, co o nich mówi Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody. Obszarowe formy ochrony sięgają 12 z nich.

## W skrócie

- Formy ochrony przyrody obejmują część terenu w **12** z 13 gmin.
- Park narodowy albo rezerwat, czyli forma z ustawowym zakazem zabudowy: **6** gmin.
- Mediana udziału chronionej powierzchni wśród gmin objętych ochroną: **36%**.

## Formy ochrony gmina po gminie

Udział powierzchni objętej formami ochrony przyrody: Susiec 99%, Bełżec 86%, Lubycza Królewska 82%, Tomaszów Lubelski (gmina wiejska) 56%, Tyszowce 40%, Łaszczów 39%, Tarnawatka 34%, Jarczów 18%, Ulhówek 15%, Tomaszów Lubelski (miasto) 8,8%, Rachanie 5,1%, Telatyn poniżej 0,1%.

Udziały liczymy, przecinając granice form z granicą każdej gminy, więc obszar sąsiada nie powiększa tutejszego wyniku. Formy nakładają się na siebie, dlatego udział łączny to suma mnogościowa, a nie suma udziałów.

## Które formy ochrony leżą w powiecie tomaszowskim

Rejestr wymienia tutaj między innymi: Obszar Natura 2000 (ptasi) „Dolina Sołokiji”, Obszar Natura 2000 (ptasi) „Roztocze”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Minokąt”, Roztoczański Obszar Chronionego Krajobrazu (woj. podkarpackie), Rezerwat Przyrody „Las Lipowy w Uroczysku Bukowiec”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Łąki nad Szyszłą”, Obszar Natura 2000 (ptasi) „Dolina Szyszły”, Obszar Natura 2000 (ptasi) „Zlewnia Górnej Huczwy”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Żurawce”, Użytek Ekologiczny „Korhynie”, Rezerwat Przyrody „Machnowska Góra”, Rezerwat Przyrody „Jalinka”, Południoworoztoczański Park Krajobrazowy, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Uroczyska Roztocza Wschodniego”, Użytek Ekologiczny „Żurawce”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Dobużek”, Użytek Ekologiczny „Stawy Łaszczowskie”, Rezerwat Przyrody „Przecinka”, Obszar Natura 2000 (siedliskowy) „Wożuczyn”, Rezerwat Przyrody „Czartowe Pole”, Rezerwat Przyrody „Nad Tanwią”, Nowiny Rezerwat Przyrody, Park Krajobrazowy Puszczy Solskiej, Krasnobrodzki Park Krajobrazowy, Obszar Natura 2000 (ptasi) „Puszcza Solska”.

Jedna forma ciągnie się zwykle przez kilka gmin naraz, więc ta sama nazwa wraca na kilku stronach poniżej.

## Gdzie zabudowa jest wykluczona wprost z ustawy

Park narodowy albo rezerwat przyrody leży w tych gminach: Susiec 0,6%, Rachanie 0,5%, Tomaszów Lubelski (gmina wiejska) 0,4%, Jarczów 0,1%, Lubycza Królewska 0,1%, Tyszowce 0,1%. W parku narodowym i w rezerwacie przyrody zakaz zabudowy wynika wprost z ustawy. Art. 15 ust. 1 zabrania budowy i przebudowy obiektów budowlanych oraz urządzeń technicznych poza tymi, które służą samej formie ochrony, i nie zależy to od żadnej uchwały.

## Skąd pochodzą te liczby

Granice form ochrony pochodzą z Centralnego Rejestru Form Ochrony Przyrody (usługa pobierania GDOŚ), przecięte z granicami gmin z Państwowego Rejestru Granic. Stan u nas: 10 września 2026.

Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim tego, co dopiero przechodzi procedurę: zmiany granic obszarów Natura 2000 są w usłudze GDOŚ wydzielone jako konsultowane, a nowy użytek ekologiczny trafia do rejestru dopiero po uchwale rady gminy. Nie ma w nim też samych zakazów. Dla wszystkiego poza parkiem narodowym i rezerwatem wybiera je akt powołujący daną formę i ten akt trzeba przeczytać osobno.

## Najczęściej zadawane pytania

### Które gminy powiatu tomaszowskiego leżą w formach ochrony przyrody?

Rejestr notuje obszarowe formy ochrony w 12 z 13 gmin: Susiec (99% powierzchni), Bełżec (86% powierzchni), Lubycza Królewska (82% powierzchni), Tomaszów Lubelski (gmina wiejska) (56% powierzchni), Tyszowce (40% powierzchni), Łaszczów (39% powierzchni), Tarnawatka (34% powierzchni), Jarczów (18% powierzchni), Ulhówek (15% powierzchni), Tomaszów Lubelski (miasto) (8,8% powierzchni), Rachanie (5,1% powierzchni), Telatyn (poniżej 0,1% powierzchni).

## Powiązane strony

- [Ochrona przyrody - Susiec](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/susiec) — Formy ochrony na 99% powierzchni, 5 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Bełżec](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/belzec) — Formy ochrony na 86% powierzchni, 55 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Lubycza Królewska](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/lubycza-krolewska) — Formy ochrony na 82% powierzchni, 31 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Tomaszów Lubelski](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/tomaszow-lubelski-061811) — Formy ochrony na 56% powierzchni, 4 pomniki przyrody.
- [Ochrona przyrody - Tyszowce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/tyszowce) — Formy ochrony na 40% powierzchni.
- [Ochrona przyrody - Łaszczów](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/laszczow) — Formy ochrony na 39% powierzchni, 3 pomniki przyrody.
- [Ochrona przyrody - Tarnawatka](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/tarnawatka) — Formy ochrony na 34% powierzchni, 6 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Jarczów](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/jarczow) — Formy ochrony na 18% powierzchni, 23 pomniki przyrody.
- [Ochrona przyrody - Ulhówek](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/ulhowek) — Formy ochrony na 15% powierzchni, 11 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Tomaszów Lubelski](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/tomaszow-lubelski) — Formy ochrony na 8,8% powierzchni, 9 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Rachanie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/rachanie) — Formy ochrony na 5,1% powierzchni, 11 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Krynice](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/krynice) — Bez obszarowych form ochrony; 61 pomników przyrody.
- [Ochrona przyrody - Telatyn](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/telatyn) — Formy ochrony na poniżej 0,1% powierzchni.
- [Ochrona przyrody - województwo lubelskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/lubelskie) — Zestawienie dla wszystkich gmin województwa lubelskiego.

## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości

Formy ochrony przyrody i 32 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokazuje, które informacje mamy o Twoim adresie.

[Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)
