--- title: "Świętokrzyski Park Narodowy - gminy, mapa i akty prawne" description: "Świętokrzyski Park Narodowy: 7696 ha, utworzony 2 kwietnia 1950. Gminy: Bodzentyn, Nowa Słupia, Bieliny, Łączna i kolejne. Akty prawne z rejestru GDOŚ, mapa i to, co ta forma oznacza dla budowy." url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/swietokrzyski-park-narodowy" lang: "pl" updated: "2026-10-06" source: "mScanner" --- # Świętokrzyski Park Narodowy > mScanner › Ochrona przyrody › Formy ochrony › Świętokrzyski Park Narodowy Świętokrzyski Park Narodowy zajmuje 7696 ha w 7 gminach województwa świętokrzyskiego. Poniżej, jaka część każdej z nich leży w granicach, akty, które go utworzyły i zmieniały, oraz to, co ta forma ochrony oznacza dla budowy. ## W skrócie - Powierzchnia: **7696 ha** według rejestru. - Leży w **7** gminach, najwięcej w gminie **Bodzentyn**. - Utworzony **2 kwietnia 1950**. - Najnowszy akt w rejestrze: **Rozporządzenie Rady Ministrów** z 23 września 2025. - Nadzór: **Dyrektor Świętokrzyskiego Parku Narodowego**. ## Czym jest Świętokrzyski Park Narodowy Park narodowy to najsilniejsza obszarowa forma ochrony przyrody w Polsce (art. 8 ustawy o ochronie przyrody). Tworzy go i zmienia jego granice rozporządzenie Rady Ministrów, a parkiem zarządza jego dyrektor. ## Co ta forma oznacza dla budowy W parku narodowym art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje budowy i przebudowy obiektów budowlanych oraz urządzeń technicznych, poza tymi, które służą celom parku. Zakaz wynika wprost z ustawy, więc obowiązuje w całym parku bez względu na treść rozporządzenia. Forma ma otulinę o powierzchni 200,63 km². Otulina nie jest częścią formy i nie niesie jej zakazów; jest strefą, która ma ją osłaniać przed zagrożeniami z zewnątrz. Projekt decyzji o warunkach zabudowy dla terenu w parku narodowym i w jego otulinie uzgadnia dyrektor parku (art. 53 ust. 4 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). ## W których gminach leży Świętokrzyski Park Narodowy Granice parku przecinają 7 gmin w województwie świętokrzyskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam. - [Gmina Bodzentyn](/ochrona-przyrody/bodzentyn): 42,56 km², czyli 27% powierzchni gminy i 55% całego parku - [Gmina Nowa Słupia](/ochrona-przyrody/nowa-slupia): 18,55 km², czyli 22% powierzchni gminy i 24% całego parku - [Gmina Bieliny](/ochrona-przyrody/bieliny): 8,82 km², czyli 10% powierzchni gminy i 12% całego parku - [Gmina Łączna](/ochrona-przyrody/laczna): 5,28 km², czyli 8,6% powierzchni gminy i 6,9% całego parku - [Gmina Masłów](/ochrona-przyrody/maslow): 1,04 km², czyli 1,2% powierzchni gminy i 1,4% całego parku - [Gmina Waśniów](/ochrona-przyrody/wasniow): 0,63 km², czyli 0,6% powierzchni gminy i 0,8% całego parku - [Gmina Górno](/ochrona-przyrody/gorno): 0,07 km², czyli 0,1% powierzchni gminy i 0,1% całego parku ## Miejscowości w granicach parku Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej. Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (16): Bieliny: Huta Podłysica, Huta Szklana; Bodzentyn: Bodzentyn, Celiny, Cerle, Podgórze, Podlesie, Psary-Podłazy, Święta Katarzyna; Nowa Słupia: Hucisko, Nowa Słupia, Serwis, Trzcianka; Waśniów: Zagaje Grzegorzowskie; Łączna: Klonów; Pawłów: Wojciechów. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie. ## Akty prawne w rejestrze Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 5 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego. Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach. - Akt o utworzeniu: [Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 1 kwietnia 1950 r. w sprawie utworzenia Świętokrzyskiego Parku Narodowego](http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/1950/133/D1950014013301.pdf) (Dz.U. z 1950 r. Nr 14, poz. 133), ogłoszony 13 kwietnia 1950. - [Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 1996 r. w sprawie Świętokrzyskiego Parku Narodowego](http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/1996/29/D1996004002901.pdf) (Dz.U. z 1996 r. Nr 4, poz. 29), ogłoszony 17 stycznia 1996. - [Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 18 lutego 2013 r. w sprawie nadania statutu Świętokrzyskiemu Parkowi Narodowemu z siedzibą w Bodzentynie](http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/2013/315/D2013000031501.pdf) (Dz.U. z 2013 r. poz. 315), ogłoszony 7 marca 2013. - [Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2021 r. w sprawie Świętokrzyskiego Parku Narodowego](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20220000113) (Dz.U. 2022 poz. 113), ogłoszony 18 stycznia 2022. - [Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 września 2025 r. w sprawie Świętokrzyskiego Parku Narodowego](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20250001410/O/D20251410.pdf) (Dz. U. z 2025 poz. 1410), ogłoszony 20 października 2025. ## Plan ochrony Rejestr notuje, że dla parku nie obowiązuje plan ochrony. ## Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje **raport o nieruchomości mScanner**: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych. **Podgląd raportu jest darmowy** dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów. ## Skąd pochodzą te dane Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje [karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody](https://crfop.gdos.gov.pl/CRFOP/widok/viewparknarodowy.jsf?fop=PL.ZIPOP.1393.PN.6) prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026. Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę. - Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS - GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin - Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości ## Najczęściej zadawane pytania ### Czy w granicach parku można wybudować dom? Poza obiektami służącymi samej formie ochrony praktycznie nie: art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje tam budowy i przebudowy obiektów budowlanych. Zakaz wynika wprost z ustawy. Otulina nie jest częścią formy i tego zakazu nie niesie. ### W których gminach leży Świętokrzyski Park Narodowy? W 7 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Bodzentyn (55% formy), Nowa Słupia (24% formy), Bieliny (12% formy) i Łączna (6,9% formy). ### Który akt powołał Świętokrzyski Park Narodowy? Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Rozporządzenie Rady Ministrów z 1 kwietnia 1950 (Dz.U. z 1950 r. Nr 14, poz. 133). Później wydano jeszcze 4 akty dotyczące tej formy. ### Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony? Według rejestru: Dyrektor Świętokrzyskiego Parku Narodowego. ## Powiązane strony - [Ochrona przyrody - gmina Bodzentyn](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/bodzentyn) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Nowa Słupia](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/nowa-slupia) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Bieliny](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/bieliny) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Łączna](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/laczna) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Masłów](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/maslow) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Waśniów](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wasniow) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Górno](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/gorno) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Sieradowicki Park Krajobrazowy](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/sieradowicki-park-krajobrazowy) — 12 252 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Łysogóry](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-lysogory-plh260002) — 8081 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Ostoja Sieradowicka](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-ostoja-sieradowicka-plh260031) — 7847 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Wzgórza Kunowskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-wzgorza-kunowskie-plh260039) — 1869 ha według rejestru. - [Sieradowicki Obszar Chronionego Krajobrazu](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/sieradowicki-obszar-chronionego-krajobrazu) — 15 893 ha według rejestru. - [Świętokrzyski Obszar Chronionego Krajobrazu w gminie Bodzentyn](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/swietokrzyski-obszar-chronionego-krajobrazu-w-gminie-bodzentyn) — 4251 ha według rejestru. - [Ochrona przyrody - województwo świętokrzyskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/swietokrzyskie) — Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 województwa świętokrzyskiego. - [Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 w Polsce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/formy) — Lista form ochrony przyrody, które mają tu własną stronę. ## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości Formy ochrony przyrody i 33 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokaże, które z tych danych są dostępne dla Twojego adresu. **Sprawdź, czy działka leży w obszarze chronionym.** Wpisz adres albo numer działki - raport pokaże, czy punkt leży w parku, rezerwacie albo obszarze Natura 2000. [Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)