---
title: "Rezerwat Rudka Sanatoryjna - gmina Mrozy, mapa i akty prawne"
description: "Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna: 126 ha, uznany za rezerwat 12 października 1964. Leży w gminie Mrozy. Akty prawne z rejestru GDOŚ, mapa i to, co ta forma oznacza dla budowy."
url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/rezerwat-przyrody-rudka-sanatoryjna"
lang: "pl"
updated: "2026-10-06"
source: "mScanner"
---

# Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna

> mScanner › Ochrona przyrody › Formy ochrony › Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna

Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna zajmuje 126 ha w granicach gminy Mrozy. Poniżej akty, które go utworzyły i zmieniały, organ nadzoru i to, co ta forma ochrony oznacza dla budowy.

## W skrócie

- Powierzchnia: **126 ha** według rejestru.
- Leży w całości w jednej gminie: **gmina Mrozy**.
- Uznany za rezerwat **12 października 1964**.
- Najnowszy akt w rejestrze: **Zarządzenie Nr 3 Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie** z 6 marca 2026.
- Nadzór: **Zastępca Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie, Regionalny Konserwator Przyrody**.

## Czym jest Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna

Rezerwat przyrody obejmuje obszar zachowany w stanie naturalnym lub mało zmienionym, chroniony ze względu na ekosystemy, gatunki albo elementy przyrody nieożywionej (art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś rezerwat tworzy zarządzenie regionalnego dyrektora ochrony środowiska; starsze powoływał minister albo wojewoda, co widać w akcie o utworzeniu.

Rejestr opisuje go jako rezerwat leśny (zbiorowisk leśnych).

## Co ta forma oznacza dla budowy

W rezerwacie przyrody art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje budowy i przebudowy obiektów budowlanych oraz urządzeń technicznych, poza tymi, które służą celom rezerwatu. Zakaz wynika wprost z ustawy. Odstępstwo może dopuścić tylko Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, w przypadkach, które ustawa wylicza wąsko. Forma ma otulinę o powierzchni 4,57 km². Otulina nie jest częścią formy i nie niesie jej zakazów; jest strefą, która ma ją osłaniać przed zagrożeniami z zewnątrz.

Projekt decyzji o warunkach zabudowy dla terenu w rezerwacie uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

## W których gminach leży Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna

Cały rezerwat leży w granicach jednej gminy. Liczymy to z granic formy w usłudze GDOŚ, przyciętych do granicy gminy z Państwowego Rejestru Granic.

- [Gmina Mrozy](/ochrona-przyrody/mrozy): 1,29 km², czyli 0,9% powierzchni gminy i 100% całego rezerwatu

## Miejscowości w granicach rezerwatu

Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą rezerwatu. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.

Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (1): Rudka-Sanatorium. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.

## Akty prawne w rejestrze

Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 7 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.

Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.

- Akt o utworzeniu: Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego dnia 25 sierpnia 1964 r. w sprawie uznania za rezerwat przyrody (M.P. z 1964 r. Nr 62, poz. 288).
- Rozporządzenie Nr 274 Wojewody Mazowieckiego z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie ogłoszenia wykazu rezerwatów przyrody zlokalizowanych na terenie województwa mazowieckiego i utworzonych do dnia 31 grudnia 1998 r (Dz. Urz. z 2001 r. Nr 269, poz. 6860).
- Zarządzenie Nr 20 Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 22 września 2015 r. w sprawie wyznaczenia na terenie rezerwatu przyrody Rudka Sanatoryjna szlaku, ogłoszony 22 września 2015.
- Zarządzenie Nr 58 Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2022 r. w sprawie wskazania drogi dopuszczonej do ruchu pojazdów na terenie rezerwatu przyrody Rudka Sanatoryjna, ogłoszony 22 kwietnia 2022.
- [Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 22 lipca 2024 r. w sprawie rezerwatu przyrody Rudka Sanatoryjna](https://edziennik.mazowieckie.pl/legalact/2024/7501/) (Dz. Urz. z 2024 r. poz. 7501), ogłoszony 29 lipca 2024.
- Zarządzenie Nr 3 Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 6 marca 2026 r. w sprawie wskazania drogi dopuszczonej do ruchu pojazdów na terenie rezerwatu przyrody Rudka Sanatoryjna, ogłoszony 6 marca 2026.
- Zarządzenie Nr 4 Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 6 marca 2026 r. w sprawie wyznaczenia szlaków na terenie rezerwatu przyrody Rudka Sanatoryjna, ogłoszony 6 marca 2026.

## Plan ochrony

Rejestr notuje, że dla rezerwatu obowiązuje plan ochrony.

- [Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 22 lipca 2024 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody Rudka Sanatoryjna](https://edziennik.mazowieckie.pl/legalact/2024/7502/).

## Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu

Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje **raport o nieruchomości mScanner**: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.

**Podgląd raportu jest darmowy** dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.

## Skąd pochodzą te dane

Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje [karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody](https://crfop.gdos.gov.pl/CRFOP/widok/viewrezerwatprzyrody.jsf?fop=PL.ZIPOP.1393.RP.217) prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.

Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.

- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości

## Najczęściej zadawane pytania

### Czy w granicach rezerwatu można wybudować dom?

Poza obiektami służącymi samej formie ochrony praktycznie nie: art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje tam budowy i przebudowy obiektów budowlanych. Zakaz wynika wprost z ustawy. Otulina nie jest częścią formy i tego zakazu nie niesie.

### W których gminach leży Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna?

W całości w jednej: gmina Mrozy.

### Który akt powołał Rezerwat przyrody Rudka Sanatoryjna?

Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego dnia 25 sierpnia 1964 r. w sprawie uznania za rezerwat przyrody (M.P. z 1964 r. Nr 62, poz. 288). Później wydano jeszcze 6 aktów dotyczących tej formy.

### Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?

Według rejestru: Zastępca Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie, Regionalny Konserwator Przyrody. To ten organ wydaje opinie i uzgodnienia, kiedy inwestycja może dotknąć formy.

## Powiązane strony

- [Ochrona przyrody - gmina Mrozy](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/mrozy) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Obszar Natura 2000 Rogoźnica](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-rogoznica-plh140036) — 153 ha według rejestru.
- [Obszar Natura 2000 Dolina Kostrzynia](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-dolina-kostrzynia-plb140009) — 14 376 ha według rejestru.
- [Miński Obszar Chronionego Krajobrazu](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/minski-obszar-chronionego-krajobrazu) — 29 316 ha według rejestru.
- [Ochrona przyrody - województwo mazowieckie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/mazowieckie) — Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 województwa mazowieckiego.
- [Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 w Polsce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/formy) — Lista form ochrony przyrody, które mają tu własną stronę.

## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości

Formy ochrony przyrody i 33 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokaże, które z tych danych są dostępne dla Twojego adresu. **Sprawdź, czy działka leży w obszarze chronionym.** Wpisz adres albo numer działki - raport pokaże, czy punkt leży w parku, rezerwacie albo obszarze Natura 2000.

[Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)
