--- title: "Rezerwat Kawęczyńskie Brzęki - gmina Babiak, mapa i akty prawne" description: "Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki: 49,9 ha, uznany za rezerwat 30 września 1959. Gminy: Babiak, Sompolno. Akty prawne z rejestru GDOŚ, mapa i to, co ta forma oznacza dla budowy." url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/rezerwat-przyrody-kaweczynskie-brzeki" lang: "pl" updated: "2026-10-06" source: "mScanner" --- # Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki > mScanner › Ochrona przyrody › Formy ochrony › Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki zajmuje 49,9 ha w 2 gminach województwa wielkopolskiego. Poniżej, jaka część każdej z nich leży w granicach, akty, które go utworzyły i zmieniały, oraz to, co ta forma ochrony oznacza dla budowy. ## W skrócie - Powierzchnia: **49,9 ha** według rejestru. - Leży w **2** gminach, najwięcej w gminie **Babiak**. - Uznany za rezerwat **30 września 1959**. - Najnowszy akt w rejestrze: **Zarządzenie Nr 9/10 Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu** z 25 stycznia 2010. - Nadzór: **Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu**. ## Czym jest Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki Rezerwat przyrody obejmuje obszar zachowany w stanie naturalnym lub mało zmienionym, chroniony ze względu na ekosystemy, gatunki albo elementy przyrody nieożywionej (art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś rezerwat tworzy zarządzenie regionalnego dyrektora ochrony środowiska; starsze powoływał minister albo wojewoda, co widać w akcie o utworzeniu. Rejestr opisuje go jako rezerwat florystyczny (roślin na granicy zasięgu). ## Co ta forma oznacza dla budowy W rezerwacie przyrody art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje budowy i przebudowy obiektów budowlanych oraz urządzeń technicznych, poza tymi, które służą celom rezerwatu. Zakaz wynika wprost z ustawy. Odstępstwo może dopuścić tylko Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, w przypadkach, które ustawa wylicza wąsko. Projekt decyzji o warunkach zabudowy dla terenu w rezerwacie uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). ## W których gminach leży Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki Granice rezerwatu przecinają 2 gminy w województwie wielkopolskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje rezerwat i jaka część całego rezerwatu leży właśnie tam. - [Gmina Babiak](/ochrona-przyrody/babiak): 0,48 km², czyli 0,4% powierzchni gminy i 96% całego rezerwatu - [Gmina Sompolno](/ochrona-przyrody/sompolno): 0,02 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i 3,8% całego rezerwatu ## Miejscowości w granicach rezerwatu Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą rezerwatu. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej. Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (1): Babiak: Kawęczyn. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie. ## Akty prawne w rejestrze Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 3 akty: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego. Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach. - Akt o utworzeniu: [Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 2 lipca 1959 r. w sprawie uznania za rezerwat przyrody](http://monitorpolski.gov.pl/mp/1959/427/M1959081042701.pdf) (M.P. z 1959 r. Nr 81, poz. 427), ogłoszony 30 września 1959. - [OBWIESZCZENIE WOJEWODY WIELKOPOLSKIEGO z dnia 4 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia wykazu rezerwatów przyrody utworzonych do dnia 31 grudnia 1998 r](https://www.poznan.uw.gov.pl/system/files/dzienniki/Dziennik%20nr%20123%202001.pdf) (Dz. Urz. z 2001 r. Nr 123, poz. 2401), ogłoszony 4 października 2001. - [ZARZĄDZENIE Nr 9/10 REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W POZNANIU z dnia 25 stycznia 2010 r. w sprawie rezerwatu przyrody "Kawęczyńskie Brzęki"](https://www.poznan.uw.gov.pl/system/files/dzienniki/dziennik_nr_064-2010_pozycja_1367.pdf) (Dz. Urz. z 2010 r. Nr 64, poz. 1367), ogłoszony 6 kwietnia 2010. ## Plan ochrony Rejestr notuje, że dla rezerwatu obowiązuje plan ochrony. - [ZARZĄDZENIE REGIONALNEGO DYREKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W POZNANIU z dnia 29 lipca 2015 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody „Kawęczyńskie Brzęki”](https://edziennik.poznan.uw.gov.pl/WDU_P/2015/4774/akt.pdf). ## Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje **raport o nieruchomości mScanner**: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych. **Podgląd raportu jest darmowy** dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów. ## Skąd pochodzą te dane Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje [karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody](https://crfop.gdos.gov.pl/CRFOP/widok/viewrezerwatprzyrody.jsf?fop=PL.ZIPOP.1393.RP.134) prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026. Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę. - Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS - GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin - Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości ## Najczęściej zadawane pytania ### Czy w granicach rezerwatu można wybudować dom? Poza obiektami służącymi samej formie ochrony praktycznie nie: art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zakazuje tam budowy i przebudowy obiektów budowlanych. Zakaz wynika wprost z ustawy. ### W których gminach leży Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki? W 2 gminach. Najwięcej powierzchni rezerwatu przypada na: Babiak (96% formy) i Sompolno (3,8% formy). ### Który akt powołał Rezerwat przyrody Kawęczyńskie Brzęki? Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z 2 lipca 1959 (M.P. z 1959 r. Nr 81, poz. 427). Później wydano jeszcze 2 akty dotyczące tej formy. ### Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony? Według rejestru: Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu. To ten organ wydaje opinie i uzgodnienia, kiedy inwestycja może dotknąć formy. ## Powiązane strony - [Ochrona przyrody - gmina Babiak](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/babiak) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Sompolno](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/sompolno) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Goplańsko-Kujawski Obszar Chronionego Krajobrazu](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/goplansko-kujawski-obszar-chronionego-krajobrazu) — 66 000 ha według rejestru. - [Ochrona przyrody - województwo wielkopolskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/wielkopolskie) — Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 województwa wielkopolskiego. - [Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 w Polsce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/formy) — Lista form ochrony przyrody, które mają tu własną stronę. ## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości Formy ochrony przyrody i 33 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokaże, które z tych danych są dostępne dla Twojego adresu. **Sprawdź, czy działka leży w obszarze chronionym.** Wpisz adres albo numer działki - raport pokaże, czy punkt leży w parku, rezerwacie albo obszarze Natura 2000. [Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)