--- title: "Poleski Park Krajobrazowy - gminy, mapa i akty prawne" description: "Poleski Park Krajobrazowy: 5113 ha, utworzony 23 marca 1983. Gminy: Urszulin, Sosnowica, Stary Brus, Ludwin. Akty prawne z rejestru GDOŚ, mapa i to, co ta forma oznacza dla budowy." url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/poleski-park-krajobrazowy" lang: "pl" updated: "2026-10-06" source: "mScanner" --- # Poleski Park Krajobrazowy > mScanner › Ochrona przyrody › Formy ochrony › Poleski Park Krajobrazowy Poleski Park Krajobrazowy zajmuje 5113 ha w 4 gminach województwa lubelskiego. Poniżej, jaka część każdej z nich leży w granicach, akty, które go utworzyły i zmieniały, oraz to, co ta forma ochrony oznacza dla budowy. ## W skrócie - Powierzchnia: **5113 ha** według rejestru. - Leży w **4** gminach, najwięcej w gminie **Urszulin**. - Utworzony **23 marca 1983**. - Najnowszy akt w rejestrze: **Rozporządzenie Nr 11 Wojewody Lubelskiego** z 28 kwietnia 2005. - Miejscowości, których punkt leży w granicach: **1**. ## Czym jest Poleski Park Krajobrazowy Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu. ## Co ta forma oznacza dla budowy Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Rozporządzenie Nr 11 Wojewody Lubelskiego; pełną listę aktów podajemy niżej. Forma ma otulinę o powierzchni 229,89 km². Otulina nie jest częścią formy i nie niesie jej zakazów; jest strefą, która ma ją osłaniać przed zagrożeniami z zewnątrz. Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). ## W których gminach leży Poleski Park Krajobrazowy Granice parku przecinają 4 gminy w województwie lubelskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam. - [Gmina Urszulin](/ochrona-przyrody/urszulin): 30,71 km², czyli 18% powierzchni gminy i 58% całego parku - [Gmina Sosnowica](/ochrona-przyrody/sosnowica): 13,45 km², czyli 7,8% powierzchni gminy i 25% całego parku - [Gmina Stary Brus](/ochrona-przyrody/stary-brus): 8,98 km², czyli 6,8% powierzchni gminy i 17% całego parku - [Gmina Ludwin](/ochrona-przyrody/ludwin): 0,02 km², czyli poniżej 0,1% powierzchni gminy i poniżej 0,1% całego parku ## Miejscowości w granicach parku Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej. Miejscowości z punktem w granicach parku (1): Urszulin: Łomnica. Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (10): Sosnowica: Zbójno, Zienki; Stary Brus: Stary Brus; Urszulin: Jamniki, Łowiszów, Nowe Załucze, Stare Załucze, Wola Wereszczyńska, Wólka Wytycka, Zawadówka. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie. ## Akty prawne w rejestrze Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 2 akty: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego. Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach. - Akt o utworzeniu: Uchwała WRN w Chełmie Nr XVIII/89/83 z dnia 23 marca 1983 r. w sprawie ustanowienia parków krajobrazowych i obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa chełmskiego (Dz. Urz. Woj. Chełmskiego Nr 4, poz.24 z 1983 r.), ogłoszony 23 marca 1983. - Rozporządzenie Nr 11 Wojewody Lubelskiego z dnia 28 kwietnia 2005 r. w sprawie Poleskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 102, poz. 1956), ogłoszony 25 maja 2005. ## Plan ochrony Rejestr notuje, że dla parku nie obowiązuje plan ochrony. ## Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje **raport o nieruchomości mScanner**: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych. **Podgląd raportu jest darmowy** dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów. ## Skąd pochodzą te dane Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje [karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody](https://crfop.gdos.gov.pl/CRFOP/widok/viewparkkrajobrazowy.jsf?fop=PL.ZIPOP.1393.PK.89) prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026. Powierzchnię 5113 ha podaje karta; z granic w usłudze GDOŚ wychodzi 5317 ha, a różnica bierze się zwykle z tego, że kartę aktualizuje się osobno od mapy. Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę. - Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS - GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin - Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości ## Najczęściej zadawane pytania ### Czy w granicach parku można wybudować dom? To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Rozporządzenie Nr 11 Wojewody Lubelskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska. ### W których gminach leży Poleski Park Krajobrazowy? W 4 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Urszulin (58% formy), Sosnowica (25% formy), Stary Brus (17% formy) i Ludwin (0% formy). ### Który akt powołał Poleski Park Krajobrazowy? Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała WRN w Chełmie Nr XVIII/89/83 z 23 marca 1983 (Dz. Urz. Woj. Chełmskiego Nr 4, poz.24 z 1983 r). Później wydano jeszcze jeden akt dotyczący tej formy. ## Powiązane strony - [Ochrona przyrody - gmina Urszulin](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/urszulin) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Sosnowica](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/sosnowica) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Stary Brus](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/stary-brus) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Ludwin](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/ludwin) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Poleski Park Narodowy](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/poleski-park-narodowy) — 9760 ha według rejestru. - [Park Krajobrazowy Pojezierze Łęczyńskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/park-krajobrazowy-pojezierze-leczynskie) — 11 816 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Ostoja Poleska](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-ostoja-poleska-plh060013) — 10 159 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Jeziora Uściwierskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-jeziora-usciwierskie-plh060009) — 2066 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Krowie Bagno](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-krowie-bagno-plh060011) — 535 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Polesie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-polesie-plb060019) — 18 031 ha według rejestru. - [Ochrona przyrody - województwo lubelskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/lubelskie) — Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 województwa lubelskiego. - [Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 w Polsce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/formy) — Lista form ochrony przyrody, które mają tu własną stronę. ## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości Formy ochrony przyrody i 33 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokaże, które z tych danych są dostępne dla Twojego adresu. **Sprawdź, czy działka leży w obszarze chronionym.** Wpisz adres albo numer działki - raport pokaże, czy punkt leży w parku, rezerwacie albo obszarze Natura 2000. [Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)