--- title: "Obszar chronionego krajobrazu Wzgórza Sokólskie - gminy" description: "Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie: 38 210 ha, wyznaczony 14 czerwca 1986. Gminy: Krynki, Gródek, Szudziałowo, Kuźnica i kolejne. Akty prawne z rejestru GDOŚ, mapa i to, co ta forma oznacza dla budowy." url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-chronionego-krajobrazu-wzgorza-sokolskie" lang: "pl" updated: "2026-10-06" source: "mScanner" --- # Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie > mScanner › Ochrona przyrody › Formy ochrony › Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie zajmuje 38 210 ha w 5 gminach województwa podlaskiego. Poniżej, jaka część każdej z nich leży w granicach, akty, które go utworzyły i zmieniały, oraz to, co ta forma ochrony oznacza dla budowy. ## W skrócie - Powierzchnia: **38 210 ha** według rejestru. - Leży w **5** gminach, najwięcej w gminie **Krynki**. - Wyznaczony **14 czerwca 1986**. - Najnowszy akt w rejestrze: **Uchwała Nr XXIII/204/16 Sejmiku Województwa Podlaskiego** z 21 marca 2016. - Nadzór: **Zarząd Województwa Podlaskiego**. - Miejscowości, których punkt leży w granicach: **44**. ## Czym jest Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe. ## Co ta forma oznacza dla budowy Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to [Uchwała Nr XXIII/204/16 Sejmiku Województwa Podlaskiego](https://edziennik.bialystok.uw.gov.pl/WDU_B/2016/1505/akt.pdf); pełną listę aktów podajemy niżej. Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). ## W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie Granice obszaru przecinają 5 gmin w województwie podlaskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam. - [Gmina Krynki](/ochrona-przyrody/krynki): 119,13 km², czyli 72% powierzchni gminy i 31% całego obszaru - [Gmina Gródek](/ochrona-przyrody/grodek): 102,4 km², czyli 24% powierzchni gminy i 27% całego obszaru - [Gmina Szudziałowo](/ochrona-przyrody/szudzialowo): 70,6 km², czyli 23% powierzchni gminy i 18% całego obszaru - [Gmina Kuźnica](/ochrona-przyrody/kuznica): 45,83 km², czyli 34% powierzchni gminy i 12% całego obszaru - [Gmina Sokółka](/ochrona-przyrody/sokolka): 45,53 km², czyli 15% powierzchni gminy i 12% całego obszaru ## Miejscowości w granicach obszaru Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej. Miejscowości z punktem w granicach obszaru (44): Gródek: Grzybowce, Jaryłówka, Łużany, Narejki, Skroblaki, Wierobie; Krynki: Aleksandrówka, Białogorce, Chłodne Włóki, Ciumicze, Górka, Kruszyniany, Kundzicze, Łapicze, Łosiniany, Nietupa-Kolonia, Ozierany Małe, Plebanowo, Rudaki, Sanniki; Kuźnica: Białobłockie, Bilminy, Czepiele, Czuprynowo, Klimówka, Kruglany, Nowodziel, Parczowce, Szymaki; Sokółka: Malawicze Dolne, Malawicze Górne, Nomiki, Poniatowicze, Puciłki, Zaśpicze; Szudziałowo: Babiki, Grzybowszczyzna, Harkawicze, Horczaki, Miszkieniki Wielkie, Szczęsnowicze, Wojnowce, Zubrzyca Mała, Zubrzyca Wielka. Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (32): Gródek: Bagno, Bobrowniki, Chomontowce, Glejsk, Gobiaty, Józefowo, Świsłoczany, Zubki; Krynki: Jurowlany, Leszczany, Nietupa, Nowa Grzybowszczyzna, Ozierany Wielkie, Stara Grzybowszczyzna, Szaciły; Kuźnica: Chreptowce, Łosośna Wielka, Popławce, Tołcze; Sokółka: Bobrowniki, Bohoniki, Kundzin, Kundzin Kościelny, Orłowicze, Tatarszczyzna, Zadworzany; Szudziałowo: Chmielowszczyzna, Knyszewicze, Minkowce, Pierożki, Suchynicze, Usnarz Górny. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie. ## Akty prawne w rejestrze Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 6 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego. Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach. - Akt o utworzeniu: [Uchwała N r XII/84/86 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 29 kwietnia 1986 r. w sprawie ustalenia obszarów krajobrazu chronionego](https://www.google.com/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=3&ved=0ahUKEwiKkJGkooLcAhVyb5oKHTZ6Dl8QFgg1MAI&url=http%3A%2F%2Fpbc.biaman.pl%2FContent%2F19963%2FDUWB_1986.05.30_nr12.pdf&usg=AOvVaw0rRW_-wQCT6j-ysX-pRbFo) (Dz. Urz. z 1986 r. Nr 12, poz. 128), ogłoszony 30 maja 1986. - [Rozporządzenie Nr 5/98 Wojewody Białostockiego z dnia 20 maja 1998 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu „Wzgórza Sokolskie”](https://www.google.com/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=2&ved=0ahUKEwiKkJGkooLcAhVyb5oKHTZ6Dl8QFggvMAE&url=http%3A%2F%2Fpbc.biaman.pl%2FContent%2F21891&usg=AOvVaw2zLzski8z0kAB0FV5pTkn2) (Dz. Urz. z 1998 r. Nr 10, poz. 49), ogłoszony 25 maja 1998. - Rozporządzenie Nr 14/04 Wojewody Podlaskiego z dnia 16 września 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "Wzgórza Sokólskie" (Dz. Urz. z 2004 r. Nr 142, poz. 1897), ogłoszony 20 września 2004. - Rozporządzenie Nr 8/05 Wojewody Podlaskiego z dnia 25 lutego 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "Wzgórza Sokólskie" (Dz. Urz. z 2005 r. Nr 54, poz. 721), ogłoszony 8 marca 2005. - [Uchwała Nr VIII/77/11 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 23 maja 2011 r. w sprawie zmiany Rozporządzenia Wojewody Podlaskiego w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "Wzgórza Sokólskie"](https://edziennik.bialystok.uw.gov.pl/GetActPdf.ashx?year=2011&book=165&position=1920&fileId=3832) (Dz. Urz. z 2011 r. Nr 165, poz. 1920), ogłoszony 17 czerwca 2011. - [UCHWAŁA NR XXIII/204/16 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA PODLASKIEGO z dnia 21 marca 2016 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu „Wzgórza Sokólskie”](https://edziennik.bialystok.uw.gov.pl/WDU_B/2016/1505/akt.pdf) (Dz. Urz. z 2016 r. poz. 1505), ogłoszony 25 marca 2016. ## Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje **raport o nieruchomości mScanner**: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych. **Podgląd raportu jest darmowy** dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów. ## Skąd pochodzą te dane Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje [karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody](https://crfop.gdos.gov.pl/CRFOP/widok/viewobszarchronionegokrajobrazu.jsf?fop=PL.ZIPOP.1393.OCHK.265) prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026. Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę. - Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS - GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin - Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości ## Najczęściej zadawane pytania ### Czy w granicach obszaru można wybudować dom? To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała Nr XXIII/204/16 Sejmiku Województwa Podlaskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska. ### W których gminach leży Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie? W 5 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Krynki (31% formy), Gródek (27% formy), Szudziałowo (18% formy) i Kuźnica (12% formy). ### Który akt wyznaczył Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Sokólskie? Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała N r XII/84/86 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z 29 kwietnia 1986 (Dz. Urz. z 1986 r. Nr 12, poz. 128). Później wydano jeszcze 5 aktów dotyczących tej formy. ### Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony? Według rejestru: Zarząd Województwa Podlaskiego. ## Powiązane strony - [Ochrona przyrody - gmina Krynki](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/krynki) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Gródek](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/grodek) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Szudziałowo](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/szudzialowo) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Kuźnica](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/kuznica) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Sokółka](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/sokolka) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej im. profesora Witolda Sławińskiego](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/park-krajobrazowy-puszczy-knyszynskiej-im-profesora-witolda-slawinskiego) — 73 189 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Ostoja Knyszyńska](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-ostoja-knyszynska-plh200006) — 136 084 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Puszcza Knyszyńska](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-puszcza-knyszynska-plb200003) — 139 590 ha według rejestru. - [Ochrona przyrody - województwo podlaskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/podlaskie) — Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 województwa podlaskiego. - [Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 w Polsce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/formy) — Lista form ochrony przyrody, które mają tu własną stronę. ## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości Formy ochrony przyrody i 33 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokaże, które z tych danych są dostępne dla Twojego adresu. **Sprawdź, czy działka leży w obszarze chronionym.** Wpisz adres albo numer działki - raport pokaże, czy punkt leży w parku, rezerwacie albo obszarze Natura 2000. [Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)