--- title: "Książański Park Krajobrazowy - gminy, mapa i akty prawne" description: "Książański Park Krajobrazowy: 3155 ha, utworzony 28 października 1981. Gminy: Wałbrzych, Świdnica, Dobromierz, Stare Bogaczowice i kolejne. Akty prawne z rejestru GDOŚ, mapa i to, co ta forma oznacza dla budowy." url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/ksiazanski-park-krajobrazowy" lang: "pl" updated: "2026-10-06" source: "mScanner" --- # Książański Park Krajobrazowy > mScanner › Ochrona przyrody › Formy ochrony › Książański Park Krajobrazowy Książański Park Krajobrazowy zajmuje 3155 ha w 5 gminach województwa dolnośląskiego. Poniżej, jaka część każdej z nich leży w granicach, akty, które go utworzyły i zmieniały, oraz to, co ta forma ochrony oznacza dla budowy. ## W skrócie - Powierzchnia: **3155 ha** według rejestru. - Leży w **5** gminach, najwięcej w mieście **Wałbrzych**. - Utworzony **28 października 1981**. - Najnowszy akt w rejestrze: **Rozporządzenie Nr 5 Wojewody Dolnośląskiego** z 27 lutego 2008. ## Czym jest Książański Park Krajobrazowy Park krajobrazowy chroni wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe terenu (art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Dziś tworzy go uchwała sejmiku województwa; starsze parki tworzyli wojewodowie albo wojewódzkie rady narodowe, co widać w akcie o utworzeniu. ## Co ta forma oznacza dla budowy Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego parku, to Rozporządzenie Nr 5 Wojewody Dolnośląskiego; pełną listę aktów podajemy niżej. Forma ma otulinę o powierzchni 59,58 km². Otulina nie jest częścią formy i nie niesie jej zakazów; jest strefą, która ma ją osłaniać przed zagrożeniami z zewnątrz. Na działce w granicach parku projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). ## W których gminach leży Książański Park Krajobrazowy Granice parku przecinają 5 gmin w województwie dolnośląskim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje park i jaka część całego parku leży właśnie tam. - [Wałbrzych](/ochrona-przyrody/walbrzych): 10,97 km², czyli 13% powierzchni miasta i 36% całego parku - [Gmina Świdnica](/ochrona-przyrody/swidnica-021907): 6,44 km², czyli 3,1% powierzchni gminy i 21% całego parku - [Gmina Dobromierz](/ochrona-przyrody/dobromierz): 6,1 km², czyli 7,1% powierzchni gminy i 20% całego parku - [Gmina Stare Bogaczowice](/ochrona-przyrody/stare-bogaczowice): 5,74 km², czyli 6,6% powierzchni gminy i 19% całego parku - [Świebodzice](/ochrona-przyrody/swiebodzice): 1,48 km², czyli 4,9% powierzchni miasta i 4,8% całego parku ## Miejscowości w granicach parku Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą parku. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej. Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (3): Dobromierz: Dobromierz, Jaskulin; Świdnica: Witoszów Górny. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie. ## Akty prawne w rejestrze Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 6 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego. Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach. - Akt o utworzeniu: Uchwała Nr 35/81 WRN w Wałbrzychu z 28 października 1981 r. w sprawie utworzenia na terenie województwa wałbrzyskiego Parków Krajobrazowych i Obszarów Krajobrazu Chronionego (Dz. Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej w Wałbrzychu Nr 5 poz. 46), ogłoszony 9 listopada 1981. - Rozporządzenie Wojewody Wałbrzyskiego z 26 marca 1996 r. w sprawie zatwierdzenia planu ochrony Książańskiego Parku Krajobrazowego w województwie wałbrzyskim (Dz. Urz. Woj. Wałbrzyskiego Nr 3 poz. 11 z 1996 r.), ogłoszony 9 kwietnia 1996. - Rozporządzenie Nr 19/98 Wojewody Wałbrzyskiego z 17 grudnia 1998 r. w sprawie parków krajobrazowych na terenie województwa wałbrzyskiego (Dz.Urz. Woj. Wałbrzyskiego Nr 34 poz. 260 z dnia 31 grudnia 1998 r.), ogłoszony 31 grudnia 1998. - ZARZĄDZENIE NR 45 WOJEWODY DOLNOŚLĄSKIEGO z dnia 16 marca 1999 r. w sprawie ustalenia wykazu aktów prawa miejscowego wydanych przez dotychczasowych wojewodów jeleniogórskiego, legnickiego, wałbrzyskiego i wrocławskiego nadal obowiązujących na obszarze Województwa Dolnośląskiego (Dz. Urz. z 1999 r. Nr 6, poz. 208), ogłoszony 26 marca 1999. - ROZPORZĄDZENIE NR 9 WOJEWODY DOLNOŚLĄSKIEGO z dnia 6 lipca 2000 r. zmieniające rozporządzenie nr 19/98 Wojewody Wałbrzyskiego z dnia 17 grudnia 1998 r. w sprawie parków krajobrazowych na terenie województwa wałbrzyskiego (Dz. Urz. Województwa Wałbrzyskiego Nr 34, poz. 260 z dnia 31 grudnia 1998 r.) (Dz. Urz. z 2000 r. Nr 26, poz. 411), ogłoszony 21 lipca 2000. - ROZPORZĄDZENIE Nr 5 WOJEWODY DOLNOŚLĄSKIEGO z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie Książańskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. z 2008 r. Nr 63, poz. 808), ogłoszony 6 marca 2008. ## Plan ochrony Rejestr notuje, że dla parku nie obowiązuje plan ochrony. ## Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje **raport o nieruchomości mScanner**: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych. **Podgląd raportu jest darmowy** dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów. ## Skąd pochodzą te dane Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje [karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody](https://crfop.gdos.gov.pl/CRFOP/widok/viewparkkrajobrazowy.jsf?fop=PL.ZIPOP.1393.PK.142) prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026. Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę. - Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS - GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin - Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości ## Najczęściej zadawane pytania ### Czy w granicach parku można wybudować dom? To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Rozporządzenie Nr 5 Wojewody Dolnośląskiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska. ### W których gminach leży Książański Park Krajobrazowy? W 5 gminach. Najwięcej powierzchni parku przypada na: Wałbrzych (36% formy), Świdnica (21% formy), Dobromierz (20% formy) i Stare Bogaczowice (19% formy). ### Który akt powołał Książański Park Krajobrazowy? Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała Nr 35/81 WRN w Wałbrzychu z 28 października 1981 (Dz. Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej w Wałbrzychu Nr 5 poz. 46). Później wydano jeszcze 5 aktów dotyczących tej formy. ## Powiązane strony - [Ochrona przyrody - Wałbrzych](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/walbrzych) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Świdnica](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/swidnica-021907) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Dobromierz](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/dobromierz) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - gmina Stare Bogaczowice](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/stare-bogaczowice) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Ochrona przyrody - Świebodzice](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/swiebodzice) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie. - [Park Krajobrazowy Sudetów Wałbrzyskich](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/park-krajobrazowy-sudetow-walbrzyskich) — 6493 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Góry Kamienne](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-gory-kamienne-plh020038) — 24 099 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Masyw Chełmca](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-masyw-chelmca-plh020057) — 1419 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Przełomy Pełcznicy pod Książem](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-przelomy-pelcznicy-pod-ksiazem-plh020020) — 246 ha według rejestru. - [Obszar Natura 2000 Sudety Wałbrzysko-Kamiennogórskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-natura-2000-sudety-walbrzysko-kamiennogorskie-plb020010) — 31 578 ha według rejestru. - [Obszar Chronionego Krajobrazu Kopuły Chełmca](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/obszar-chronionego-krajobrazu-kopuly-chelmca) — 1200 ha według rejestru. - [Ochrona przyrody - województwo dolnośląskie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/dolnoslaskie) — Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 województwa dolnośląskiego. - [Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 w Polsce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/formy) — Lista form ochrony przyrody, które mają tu własną stronę. ## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości Formy ochrony przyrody i 33 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokaże, które z tych danych są dostępne dla Twojego adresu. **Sprawdź, czy działka leży w obszarze chronionym.** Wpisz adres albo numer działki - raport pokaże, czy punkt leży w parku, rezerwacie albo obszarze Natura 2000. [Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)