---
title: "Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu - gminy"
description: "Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu: 19 851 ha, wyznaczony 1 stycznia 1990. Gminy: Regimin, Czernice Borowe, Grudusk, Opinogóra Górna i kolejne. Akty prawne z rejestru GDOŚ, mapa i to, co ta forma oznacza dla budowy."
url: "https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/krosnicko-kosmowski-obszar-chronionego-krajobrazu"
lang: "pl"
updated: "2026-10-06"
source: "mScanner"
---

# Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu

> mScanner › Ochrona przyrody › Formy ochrony › Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu

Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu zajmuje 19 851 ha w 7 gminach województwa mazowieckiego. Poniżej, jaka część każdej z nich leży w granicach, akty, które go utworzyły i zmieniały, oraz to, co ta forma ochrony oznacza dla budowy.

## W skrócie

- Powierzchnia: **19 851 ha** według rejestru.
- Leży w **7** gminach, najwięcej w gminie **Regimin**.
- Wyznaczony **1 stycznia 1990**.
- Najnowszy akt w rejestrze: **Uchwała Nr 24/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego** z 25 czerwca 2024.
- Nadzór: **Marszałek Województwa Mazowieckiego**.
- Miejscowości, których punkt leży w granicach: **40**.

## Czym jest Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu

Obszar chronionego krajobrazu obejmuje teren o wyróżniającym się krajobrazie, cenny dla turystyki i wypoczynku albo jako korytarz ekologiczny (art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Wyznacza go uchwała sejmiku województwa; starsze obszary wyznaczali wojewodowie, a jeszcze wcześniej wojewódzkie rady narodowe.

## Co ta forma oznacza dla budowy

Zakazy w tej formie nie wynikają wprost z ustawy. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody podaje katalog i mówi, że zakazy „mogą być wprowadzone”, więc obowiązują te, które wybrał akt dotyczący tej formy, w brzmieniu po wszystkich zmianach. Najnowszy akt, jaki rejestr wymienia dla tego obszaru, to Uchwała Nr 24/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego; pełną listę aktów podajemy niżej.

Na działce w granicach obszaru projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

## W których gminach leży Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu

Granice obszaru przecinają 7 gmin w województwie mazowieckim. Przy każdej gminie podajemy dwie liczby: jaką część jej powierzchni zajmuje obszar i jaka część całego obszaru leży właśnie tam.

- [Gmina Regimin](/ochrona-przyrody/regimin): 70,38 km², czyli 63% powierzchni gminy i 35% całego obszaru
- [Gmina Czernice Borowe](/ochrona-przyrody/czernice-borowe): 39,83 km², czyli 33% powierzchni gminy i 20% całego obszaru
- [Gmina Grudusk](/ochrona-przyrody/grudusk): 39,22 km², czyli 41% powierzchni gminy i 20% całego obszaru
- [Gmina Opinogóra Górna](/ochrona-przyrody/opinogora-gorna): 31,64 km², czyli 23% powierzchni gminy i 16% całego obszaru
- [Gmina Ciechanów](/ochrona-przyrody/ciechanow-140202): 7,42 km², czyli 5,3% powierzchni gminy i 3,7% całego obszaru
- [Gmina Stupsk](/ochrona-przyrody/stupsk): 5,98 km², czyli 5,1% powierzchni gminy i 3% całego obszaru
- [Gmina Dzierzgowo](/ochrona-przyrody/dzierzgowo): 4,07 km², czyli 2,7% powierzchni gminy i 2,1% całego obszaru

## Miejscowości w granicach obszaru

Rejestr TERYT podaje dla każdej miejscowości jeden punkt, a nie jej granice, więc to ten punkt porównujemy z granicą obszaru. Jeśli granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu, miejscowość trafia do osobnej grupy: tam część zabudowy może leżeć po jednej stronie granicy, a część po drugiej.

Miejscowości z punktem w granicach obszaru (40): Ciechanów: Niestum; Grudusk: Leśniewo Dolne, Leśniewo Górne, Nieborzyn, Przywilcz, Pszczółki-Czubaki, Pszczółki Górne, Pszczółki-Szerszenie, Stryjewo Małe, Stryjewo Wielkie, Wiśniewo; Opinogóra Górna: Janowięta, Kołaki-Kwasy, Kotermań, Wierzbowo; Regimin: Kalisz, Karniewo, Kątki, Klice, Kliczki, Kozdroje, Koziczyn, Lekówiec, Lipa, Radomka, Szulmierz, Trzcianka; Stupsk: Krośnice; Czernice Borowe: Chrostowo-Zalesie, Jabłonowo, Kadzielnia, Kosmowo, Kuskowo, Nart, Pawłowo-Góry, Załogi-Cibory, Żebry-Idźki, Żebry-Kordy, Żebry-Marcisze, Zembrzus Wielki.

Miejscowości, przy których granica przebiega bliżej niż 500 m od punktu (38): Ciechanów: Przążewo, Ropele; Grudusk: Grudusk, Humięcino-Andrychy, Kołaki Wielkie, Rąbież Gruduski, Strzelnia; Opinogóra Górna: Dzbonie, Kołaki-Budzyno, Łaguny, Przedwojewo, Rąbież, Wola Wierzbowska; Regimin: Jarluty Duże, Jarluty Małe, Lekowo, Pniewo-Czeruchy, Pniewo Wielkie, Przybyszewo, Regimin, Zeńbok; Dzierzgowo: Rzęgnowo, Żaboklik; Stupsk: Konopki, Rosochy; Czernice Borowe: Chrostowo Wielkie, Czernice Borowe, Nowe Czernice, Nowe Pawłowo, Pawłówko, Pawłowo Kościelne, Pawłowo-Poręba, Piechy, Szczepanki, Węgra, Wyderka, Załogi-Jędrzejki, Zberoż. Tu o konkretnej działce rozstrzyga jej własne położenie.

## Akty prawne w rejestrze

Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody wymienia dla tej formy 9 aktów: najpierw ten, który ją utworzył, potem kolejne, od najstarszego.

Tytuł prowadzi do tekstu tam, gdzie rejestr podaje link do dziennika urzędowego. To w tekście aktu są granice i zakazy, a obowiązuje on w brzmieniu po wszystkich zmianach.

- Akt o utworzeniu: Uchwała Nr 59/X/90 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ciechanowie z dnia 23 kwietnia 1990 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa ciechanowskiego (Dz. Urz. z 1990 r. Nr 8, poz. 66).
- Rozporządzenie Nr 61 Wojewody Mazowieckiego z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 3 sierpnia 2002 r. Nr 203, poz. 4939).
- Rozporządzenie Nr 35 Wojewody Mazowieckiego z dnia 23 czerwca 2003 r. zmieniające rozporządzenie Nr 61 z dnia 24 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 27 czerwca 2003 r. nr 172, poz. 4213).
- Rozporządzenie Nr 50 Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 września 2003 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 29 września 2003 r. Nr 252, poz. 6632).
- Rozporządzenie Nr 21 Wojewody Mazowieckiego z dnia 15 kwietnia 2005 r. w sprawie Krośnicko-Kosmowskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 25 kwietnia 2005 r. Nr 91, poz. 2453).
- Uchwała Nr 34/13 sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 18 lutego 2013 r. zmieniająca niektóre rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego dotyczące obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. z dnia 27 lutego 2013 r. poz. 2486).
- Uchwała Nr 237/17 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 21 listopada 2017 r. zmieniająca rozporządzenie Wojewody Mazowieckiego w sprawie Krośnicko - Kosmowskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2017 r. poz. 10822), ogłoszony 28 listopada 2017.
- Uchwała Nr 24/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 25 czerwca 2024 r. w sprawie Krośnicko-Kosmowskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. z 2024 r. poz. 6618), ogłoszony 1 lipca 2024.
- Rozporządzenie Nr 8/1998 Wojewody Ciechanowskiego w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa ciechanowskiego (Dz. Urz. z 1998 r. Nr 16 poz. 71).

## Jak to sprawdzić dla konkretnego adresu

Formy ochrony przyrody dla pojedynczego adresu - razem z 33 innymi warstwami danych - pokazuje **raport o nieruchomości mScanner**: hałas, plan ogólny i miejscowy, pozwolenia na budowę w sąsiedztwie, ryzyko powodziowe, uciążliwości, dojazdy i realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych.

**Podgląd raportu jest darmowy** dla każdego adresu na tym terenie - zobaczysz, jakie dane są dla niego dostępne, zanim cokolwiek zapłacisz. Pełny raport kosztuje od 49,99 zł za adres, taniej w pakiecie 2 lub 5 raportów.

## Skąd pochodzą te dane

Akty prawne, datę utworzenia, powierzchnię i organ nadzoru podaje [karta formy w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody](https://crfop.gdos.gov.pl/CRFOP/widok/viewobszarchronionegokrajobrazu.jsf?fop=PL.ZIPOP.1393.OCHK.453) prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Kartę odczytaliśmy 6 października 2026.

Granice formy pochodzą z usługi pobierania WFS tego samego rejestru (stan na 6 października 2026), granice gmin z Państwowego Rejestru Granic, a punkty miejscowości z rejestru TERYT. Rejestr obejmuje formy już ustanowione, więc nie widać w nim zmian, które dopiero przechodzą procedurę.

- Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska - Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody, karta formy i usługa WFS
- GUGiK - Państwowy Rejestr Granic, granice gmin
- Główny Urząd Statystyczny - rejestr TERYT, punkty miejscowości

## Najczęściej zadawane pytania

### Czy w granicach obszaru można wybudować dom?

To zależy od aktu, który dotyczy tej formy: ustawa podaje katalog zakazów, a obowiązują te, które akt wybrał, w brzmieniu po zmianach. Najnowszy akt w rejestrze to Uchwała Nr 24/24 Sejmiku Województwa Mazowieckiego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy uzgadnia regionalny dyrektor ochrony środowiska.

### W których gminach leży Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu?

W 7 gminach. Najwięcej powierzchni obszaru przypada na: Regimin (35% formy), Czernice Borowe (20% formy), Grudusk (20% formy) i Opinogóra Górna (16% formy).

### Który akt wyznaczył Krośnicko-Kosmowski Obszar Chronionego Krajobrazu?

Rejestr podaje jako akt o utworzeniu: Uchwała Nr 59/X/90 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ciechanowie z 23 kwietnia 1990 (Dz. Urz. z 1990 r. Nr 8, poz. 66). Później wydano jeszcze 8 aktów dotyczących tej formy.

### Kto sprawuje nadzór nad tą formą ochrony?

Według rejestru: Marszałek Województwa Mazowieckiego.

## Powiązane strony

- [Ochrona przyrody - gmina Regimin](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/regimin) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Ochrona przyrody - gmina Czernice Borowe](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/czernice-borowe) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Ochrona przyrody - gmina Grudusk](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/grudusk) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Ochrona przyrody - gmina Opinogóra Górna](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/opinogora-gorna) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Ochrona przyrody - gmina Ciechanów](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/ciechanow-140202) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Ochrona przyrody - gmina Stupsk](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/stupsk) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Ochrona przyrody - gmina Dzierzgowo](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/dzierzgowo) — Wszystkie formy ochrony w tej gminie i co znaczą przy budowie.
- [Nadwkrzański Obszar Chronionego Krajobrazu](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/forma/nadwkrzanski-obszar-chronionego-krajobrazu) — 99 514 ha według rejestru.
- [Ochrona przyrody - województwo mazowieckie](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/wojewodztwo/mazowieckie) — Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 województwa mazowieckiego.
- [Parki, rezerwaty i obszary Natura 2000 w Polsce](https://mscanner.pl/ochrona-przyrody/formy) — Lista form ochrony przyrody, które mają tu własną stronę.

## Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości

Formy ochrony przyrody i 33 inne warstwy danych dla konkretnego adresu - hałas, pozwolenia na budowę, ryzyko powodziowe, dojazdy, uciążliwości. Darmowy podgląd pokaże, które z tych danych są dostępne dla Twojego adresu. **Sprawdź, czy działka leży w obszarze chronionym.** Wpisz adres albo numer działki - raport pokaże, czy punkt leży w parku, rezerwacie albo obszarze Natura 2000.

[Zobacz to w raporcie mScanner o nieruchomości](https://mscanner.pl/app/register?redirect=%2Fproperties%2Fnew)
